پی سی سیتی

پی سی سیتی (http://p30city.net/index.php)
-   فرهنگ و تاریخ (http://p30city.net/forumdisplay.php?f=121)
-   -   ضرب المثل های کردی ..... (http://p30city.net/showthread.php?t=16183)

behnam5555 11-04-2009 10:24 AM

ضرب المثل های کردی .....
 
ضرب المثل های کردی کلهری

کردی- فارسی

پغشه خوه‌ی چه‌سه و فشار خونی چه‌سه مگس خودش چیست، فشار خونش چه باشد

مه‌گه‌ر نان و گووش جایته مگر نان را با گوش می جوی

مه‌غز خه‌ر خواردیه مغز خر خورده‌ای

مه‌ر م شترم هه‌فت جا سه‌رم بووری مگر من شتر هستم هفت مرتبه سرم را ببری

مه‌ر قه‌ن ده ئاو که‌فتگه مگر قند در آب افتاده است

مه‌رد ده ترازو نیه‌نه‌نه‌ی مرد را در ترازو نمی گذارند

مایه‌ی هه‌فت خه‌زگان شیره مایه هفت دیگ شیر است

ماهی ده ده‌ریا قیمه‌ت کردنه ماهی را در دریا قیمت کرده‌اند

مانگی ئه‌لایگ کول که‌س دونیگه‌ ماه که برآید همه کس آن را می بینند

مه‌شکه‌ی پر ده دوو بژه‌ه‌نیه‌ی هه‌دووه هه دوو از مشک پر از دوغ فقط دوغ بدست می آید

مه‌ر قه‌ن ده ئاو که‌فتگه مگر قند در آب افتاده است

مه‌رد وه بازار یا پول وه بازار مرد به بازار نه پول به بازار

مه‌رد ده ترازو نیه‌نه‌نه‌ی مرد را در ترازو نمی گذارند

مایه‌ی هه‌فت خه‌زگان شیره مایه هفت دیگ شیر است

مانگ وه چیه‌م دیاره وه کلگ هشاره وه‌ی که‌ن ماه را با چشم می بینند، با انگشت به آن اشاره می کنند

مامر ئاو خوه‌یگ رو که‌‌یگ‌و خودا مرغ وقتی آب می خورد رو به خدا می کند

مال وه مالخاون حه‌رامه؟ مال به صاحب مال حرام است؟

مال مه‌ردم و دل بی‌ره‌حم مال مردم و دل بی رحم

مال گه‌ن وه ریش خاونی مال بد به ریش صاحبش

مال خوه‌ی وه‌ی بفروش مالش را به خودش بفروش

مال بریاگ ئوشی یا عه‌لی، دز ئوشی یا عه‌لی مال باخته گوید یا علی، دزد هم می گوید یا علی
اینهم چند ضرب المثل کردی:
وه‌ختێكئه‌زانی مانای حه‌وسه‌ڵه‌
به‌ كه‌وچكه‌ ئاوی نه‌كه‌ویه‌ مه‌له‌!

میوان نایه‌وێ سفره‌ت ڕه‌نگین بێ!
نانت جۆیین بێ و خوڵقت گه‌نمین بێ!

بۆ ئه‌م نه‌زیلـه‌ش گوێ ڕابدێره‌
چێشتی پڕ كه‌بان، بێخوێ یا سوێره‌

كه‌سێ نه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی
په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی

حه‌زده‌كه‌ی دوور بی له‌ گێره‌ و كێشه‌
به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه‌!

ئاوت خوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی
به‌ردی تێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی

پیاو به‌ خزم و دۆست ده‌بێ كۆڵه‌وار
ناقه‌ڵیشێ، هۆره‌ له‌ خۆی نه‌بێ دار

له‌گه‌ڵ ئه‌م بیرو باوه‌ڕه‌ چۆنی؟
ده‌ڵێن چێشتی خۆش دیاره‌ به‌ بۆنی!

بیستوومه‌ پارو له‌ زار بكه‌وێ
بۆ كۆش چاكتره‌، نه‌ك ئێره‌و ئه‌وێ

له‌ قه‌دیمه‌وه‌ ئه‌م قسه‌ قاوه‌:
” كوێر هه‌تا ده‌مرێ، به‌ته‌مای چاوه‌”

ئه‌مه‌ش فه‌رموده‌ی قه‌دیمیه‌كانه‌
به‌رد له‌ جێگای خۆی قورس و گرانه‌

له‌ شارو لادێ ئه‌م نه‌قڵه‌ باوه‌
گیای شین به‌ جێگای سه‌خته‌وه‌ ماوه‌

دووڕوو هه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری
هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری

قه‌دیمی ده‌ڵێن بۆ ده‌سته‌وستان
هیچ فه‌رقی نییه‌ گه‌رمێن و كوێستان

ڕه‌نگه‌ ده‌رنه‌چی له‌ ئیمتیحانم
ئه‌گه‌ر عه‌یبی تۆ ته‌واو بزانم!

عه‌یبه‌كانی خۆت بێته‌ به‌ر چاوی
ڕه‌وا نابینی به‌ كه‌س به‌دناوی

مه‌شهووره‌ ده‌ڵێن خزم به‌ ددان
گۆشتیشت بخوا، ناشكێنێ ئێسقان

هه‌ر خوویه‌ك مرۆ گرتی به‌ شیری
بۆی ته‌رك نابێ زه‌مانی پیری


گۆشتخۆرن هه‌موو ده‌عبای ئه‌م ناوه‌
كه‌چی هه‌ر ناوی گورگ به‌دناوه‌

قه‌ت له‌ شوێن چووان نه‌چیه‌وه‌ چاكه‌
به‌س لێرو له‌وێ كای كۆن به‌ با كه‌!

ئاو بتبا مه‌چۆ سه‌ر پردی نامه‌رد
چش با بخنكێی به‌ سه‌د ئێش و ده‌رد

برا گیان هێشتا ئه‌سپ نه‌كڕاوه‌
ئاخوڕ هه‌ڵبه‌ستن، خه‌یاڵی خاوه‌
مریشك بۆخۆی وه‌سه‌ر نه‌كا خۆڵ

ناكری به‌ سه‌ریا به‌ هیچ شان و قۆڵ

سه‌رباری خه‌ڵكه‌ ته‌نبه‌ڵی بێخێر
ده‌ستی ماندووه‌ له‌سه‌ر زگی تێر

ئه‌و ڕۆژه‌ هه‌ر دێ سه‌ركه‌وی له‌ كه‌ل
به‌و مه‌رجه‌ به‌جێ نه‌مێنی له‌ گه‌ل

وا مه‌شهوره‌ شوان هه‌تا بخه‌وێ
مه‌ڕه‌كه‌ی زیاتر لێ دورر ئه‌وه‌وێ

نانێ ڕۆژ په‌یدا بكه‌ و نانێ شه‌و
هه‌ڵمه‌گره‌ هه‌رگیز منه‌ت له‌م و له‌و

شوێن بۆ سه‌ر پیشه‌ی خۆی ده‌چێته‌وه‌
گیا له‌سه‌ر پنجی خۆی ده‌ڕوێته‌وه‌

ڕووبه‌ڕوو ده‌بی له‌گه‌ڵ ژینی تاڵ
چونكی به‌ خه‌یاڵ كه‌س نه‌بووه‌ به‌ ماڵ

:53::53::53::53::53::53::53::53::53::53:

دانه کولانه 11-04-2009 11:46 PM

ضرب المثل کردی
 
عالین........... سر فرصت میام کلی هم در مورد مطالب بالا مینویسم هم اگه خودم چیزی بدونم مینویسم
وقتی همصحبت خوبی مثل بهنام باشه توی سایت ادم حوصله میکنه بیاد مطلب بزنه....

تاپیک هم مهم شد ..
.

sam_68 11-05-2009 12:34 AM

ای ول بهنام55555 کارت خیلی درسته منم میام درموردش باه بحث میکنیم!منتظرم باش!!!!!!!!!!

behnam5555 12-13-2009 11:15 AM


په‌ندی پێشینان

1-قه‌ل به‌ قه‌لی وت ڕووت ڕه‌ش بێت
2-چه‌م بێ چه‌قه‌ڵ نابێت
3-له‌ هه‌موو هه‌ورێک باران نابارێت
4-ئه‌وه‌ی سمێڵی سوور بێت هه‌مزاغا نیه‌
5-نان ئه‌و نانه‌یه‌ ئه‌مڕۆ له‌خوانه‌
6-ده‌ستی ماندوو له‌سه‌ر سکی تێره‌
7-گۆشتی لاڕانی خۆت بخۆ مننه‌تی قه‌ساب هه‌ڵمه‌گره‌
8-تا خاوه‌ن ماڵ دزی گرت،دز خاوه‌ن ماڵی گرت
9-که‌ زۆر هات قه‌واره‌ به‌تاڵه‌
10-ماڵ له‌ خۆی نه‌بوو میوانیش ڕووی تێکرد
11-سه‌ری نایه‌شێت په‌ڕۆی لێ به‌ستووه‌
12-که‌ڵه‌شێریش نه‌بێت ڕۆژ ئه‌بێته‌وه‌
13-سه‌فه‌رو مه‌عامه‌له‌ سه‌نگی مه‌حه‌که‌
14-کاری ئه‌مڕۆ مه‌خه‌ره‌ سبه‌ی
15گیا له‌سه‌ر بنجی خۆی ئه‌ڕوێته‌وه‌
16به‌رد له‌ جێ ی خۆی سه‌نگینه‌
17-دۆم بێت و کڵاش بۆ خۆی دروست کات
18-مار ڕقی له‌ سیره‌، سیریش له‌ به‌رده‌م کونی مار ئه‌ڕوێت
19-سه‌لکی سیری یان قنچکی پیازی
20- هه‌موو شتێک به‌ خوێ، خوێش به‌ مانا
21-ماڵی قه‌ڵب سه‌ر با خاوه‌نێتی
22-ماست نیه‌ به‌ ده‌مته‌وه‌ دیار بێت
23-چی بچێنیت ئه‌وه‌ ئه‌دووریته‌وه‌
24-پاره‌ بده‌و مه‌لا له‌ مزگه‌وت ده‌رکه‌
25-سه‌یری دایک بکه‌و ، دوێته‌ بخوازه(داڵک بدوێنه‌و دوێته‌ بخوازه‌‌)‌
26- ماسی له‌ به‌حرا سه‌ودا ناکرێت
27-شه‌ل نی یه‌ پێ ی شکاوه‌ 28-قه‌دری زێڕ لا ی زه‌ڕه‌نگه‌ره‌
29-ئاش له‌ خه‌یاڵێک ، ئاشه‌وان له‌ خه‌یاڵێک
30-به‌ به‌ردێک دوو چۆله‌که‌ی کوشت
31-برسێتی ڕه‌گی هاری به‌ده‌مه‌وه‌یه‌
32-دار هه‌ڵبڕه‌ سه‌گی دز دیاره‌
33-دوو پشکه‌ له‌خۆی به‌شکه‌
34-بۆ ڕیش جوو سمێڵیشی دانا
35-مریشک هێلکه‌ی قازی کرد قنگی دڕا
36-به‌ قه‌د به‌ڕه‌که‌ی خۆت قاچ ڕاکێشه‌
37-هه‌ر که‌س به‌ لێفه‌ی خۆی بنوێ
38-کێ خواردوویه‌ته‌وه‌و کێ ی گرتووه‌
39-بانێکه‌و دوو هه‌وا
40-به‌ڕه‌ لای ته‌نکیه‌وه‌ ئه‌دڕێ

behnam5555 12-13-2009 11:22 AM



41-کونه‌ مشکی لێ بووه‌ به‌ قه‌یسه‌ری
42-گه‌وره‌ ئاو ئه‌ڕێژێ و بچوکیش قاچی تێوه‌ر ئه‌دات
43-کوێر تا ئه‌مرێ به‌تامای دوو چاوی ساغه‌
44-کاسه‌ی پڕ ئاشتی ماڵه‌
45-ئه‌وه‌ی که‌ بۆ گوو که‌ر هه‌ڵ ئه‌که‌وێت بۆ ڕاوکه‌ر هه‌ڵ ناکه‌وێت
46-نان بۆ نانه‌وا گۆشت بۆ قه‌ساب
47-له‌ کاتی ڕاوا نه‌بێت گووی نایه‌ت
48-به‌ری ڕۆژ به‌ بێژنگ ناگیرێت
49-دوو گا له‌ دۆڵێکا ڕه‌نگی یه‌ک نه‌گرن خوی یه‌ک ئه‌گرن
50-ندی و بدی کورێکیان بوو له‌ جیاتی ناوک کێریان بڕی
51-تف هه‌ڵده‌ ناو چه‌وانی خۆت ئه‌گرێته‌وه‌
52-کای کۆن به‌با مه‌که‌
53-هه‌تا گوندۆر گوندۆر بوو خزمی مه‌ گه‌له‌ک زۆر بوو، گوندۆر هاته‌ بڕانێ خزمی مه‌ هاته‌ قڕانێ
54- گۆزه‌ی تازه‌ ئاوی خۆشه
55-ئه‌و ماسته‌ بێ موو نی یه‌
56-ئه‌و باوکه‌ی مه‌له‌وان بوو کوڕه‌که‌ی ئاو بردی
57-به‌رد تل بده،‌ بێ کار مه‌به‌
58-دۆم به‌ دانیشتن ماڵی وێرانه
59-کا هی خۆت نه‌بوو کایێنه‌که‌ هی خۆت بوو
60-سه‌ری بێ ده‌لاک مه‌تاشه
61-مریشک هێلکه‌ش ئه‌کات و ڕیقنه‌ش ئه‌کات
62-گۆم تا قووڵ بێت مه‌له‌ی خۆشه‌
63-له‌ ئاوی خووڕ مه‌ترسه‌ له‌ ئاوی مه‌نگ بترسه‌
64-له‌ بخۆر مه‌ترسه‌ له‌ نه‌خۆر بترسه‌
65-ده‌ریا به‌ ده‌می سه‌گ گڵاو نابێت
66- باری که‌ر دایم قورسه
67-بووکێ له‌گه‌ڵ تۆمه‌ خه‌سوو تێبگه‌
68-دیوار له‌گه‌ڵ تۆمه‌و پاسار گوێت لێ بێت
69-هه‌موو که‌س له‌ شه‌ڕواڵی خۆی دا پیاوه‌
70-که‌س به‌ دۆی خۆی ناڵێت ترشه
71-ئه‌یه‌وێت ماسی بگرێت و قاچیشی ته‌ڕ نه‌بێت
72-ده‌سته‌ چه‌وره‌که‌ی خۆت به‌ من مه‌سڕه
73-مردوو له‌وه‌ پاکتر ناشۆرێت
74-له‌ ئاش زۆری پێچووه‌، له‌ ڕێگا په‌له‌ په‌لیه‌تی
75-دوای کڵاوی با بردوو مه‌که‌وه‌
76-ئه‌و هه‌ویره‌ ئاو زۆر ئه‌کێشێت
77-ته‌شی ڕێس ته‌شی ڕێس بێت به‌کلکی که‌ریش بێت ئه‌ی ڕێسێت

78-بیانووی تڕ نانی جۆیه‌

79-به‌ختی له‌ هه‌موو شتێکدا ڕه‌شه‌،ته‌نها له‌ شووتی دا سپی یه‌

80-سه‌ری له‌ به‌ر هه‌تاو سپی نه‌کردووه‌

behnam5555 12-13-2009 11:28 AM



81-من هه‌ر به‌ پاڵووت ئه‌که‌م و تۆ هه‌ر ئه‌بیت به‌ پاشوو
82-من ئه‌ڵێم نێره‌ ئه‌و ئه‌ڵێت بیدۆشه‌
83-ڕێوی به‌ کونا نه‌ ئه‌چوو شتێکیشی به‌ست به‌خۆیه‌وه‌
84-که‌ گوورگ پیر بوو ئه‌بێت به‌ مه‌خسه‌ره‌ی سه‌گ
85-ڕێوی له‌ کونی خۆی هه‌ڵگه‌ڕێته‌وه‌ گه‌ڕ ئه‌بێت
86-که‌ری دێز حه‌ز به‌ تۆپینی خۆی و زه‌ره‌ری ساحێبی ئه‌کات
87-نان خۆرت بمرێ به‌س مشور خۆرت نه‌مرێ
88-ئه‌وه‌ی ده‌تگرێنێت دۆسته‌، ئه‌وه‌ی که‌ پێت پێ ئه‌که‌نێ دوژمنته‌
87-له‌ ده‌ گوێز گوێزێک پووچ ئه‌بێت
88-که‌ جام پڕ بوو لێ ی ئه‌ڕژێ
89-سه‌رێکی هه‌یه‌و هه‌زار سه‌ودا
90-له‌ ده‌رگای هه‌ر که‌سێکت دا له‌ ده‌رگات ئه‌ده‌نه‌وه‌
91-ده‌نگی ده‌هۆڵ له‌ دوور خۆشه‌
92-ئه‌گه‌ر مار جارێک پێوه‌ی دایت خوا بیگرێ، ئه‌گه‌ر بوو بو دوو جار خوا تۆ بگرێت
93- با له‌ هه‌ر کوێیه‌که‌وه‌ بێت ئه‌و له‌وێ شه‌ن ئه‌کات
94-له‌ کانی یه‌ک ئاوت خوارده‌وه‌ لێڵی مه‌که‌
95-دار به‌ ته‌وری وت گه‌ر کلکت له‌ خۆم نه‌ بوایه توانای بڕینمت نه‌ ده‌بوو
96-هه‌ردووک جاشی ماکه‌رێکن
97-ئه‌وه‌ی به‌رز بفڕێت نزم ئه‌نیشێته‌وه‌
98-سوار تا نه‌گلێ نابێت به‌ سوار
99-قه‌رز کۆن ئه‌بێت نافه‌وتێت
100-قه‌رز دوو ماڵ ئاوه‌دان ئه‌کاته‌وه‌
101-ماڵی زیاد سه‌ر ناشکێنێت
102-قومارچی دۆڕاو نه‌ڵێت به‌ .......ه‌وه‌ دڵی ئه‌ته‌قێ
103-ئاشی نه‌زان خوا ئه‌یگێڕێت
104-خوا تا کێو نه‌بینێت به‌فری تێ ناکات
105-به‌ردی بچووکیش سه‌ر ده‌شکێنێ
106-هه‌موو گیانله‌به‌رێک گۆشتخۆره‌ به‌س ناوی گورگ به‌ده‌
107-بزن هه‌میشه‌ قنگی به‌ ده‌ره‌وه‌ بوو که‌س ناوی نه‌ ده‌برد،مه‌ڕ یه‌ک جار قنگی به‌ده‌ر‌ که‌وتکردیان به‌ چه‌پڵه‌
108-چه‌پڵه‌ به‌ یه‌ک ده‌ست لێ نادرێت
109-ئه‌وه‌نده‌ مه‌ڵێ گوێت لێ نه‌گرن، ئه‌وه‌نده‌ش گوێ ڕامه‌گره‌ سه‌رت بێته‌ ژان
110-مناڵی بچووکیش خه‌ونی گه‌وره‌ ده‌بینێت
110-هه‌ر که‌س ده‌چێته‌ قه‌بری خۆی
‌ 111-ماڵی نه‌خۆری بۆ چه‌کمه‌ سۆری
112-بزن بۆ شه‌وێکیش شوێنی خۆی خۆش ئه‌کات
113-ئه‌گه‌ر گوڵ نیت دڕکیش مه‌به‌
114-که‌چه‌ڵ که‌ ده‌رمانکه‌ر بێت ده‌رمانی سه‌ری خۆی ئه‌کات
115-ساڵی خۆش له‌ به‌هاره‌که‌یدا دیاره‌
116-مه‌ستی و ڕاستی
‌ 117-قسه‌ یان له‌ شێت یان له‌ مناڵ
118-له‌ برسا بمری له‌ گه‌ڵتا ئه‌گری نانت ناداتێ
119-گۆم تا قووڵ بێت مه‌له‌ی خۆشه‌
120-بانگی موحه‌مه‌د به‌ ئاشکرا خۆشه
121-به‌رخی نێر بۆ سه‌ر بڕینه‌
122-که‌ره‌ مه‌مره‌ به‌هاره‌ کورتانت بۆ دێت له‌ شاره‌‌

behnam5555 12-13-2009 11:32 AM


لـه‌ پـه‌نـده‌كـانـی‌ پـیره‌مـێــرد

بــرینـی‌ لـه‌ شــت چــاری‌ ده‌وایــه
‌بــرینـی‌ دلـَت ســا ڕیـَـژی‌ نــا یـــه‌

جـوێنی‌ بێـگانـه‌ كـه‌متر كـار ئه‌كــا
تـوانـجـی‌ دوَســت دڵ بــریندارئه‌كـــا

كه‌لـه‌گه‌ڵ به‌دا هه‌ڵـسیی‌ و دانـیشـی
‌وه‌ك شـه‌كـر لـه‌جێی‌ ته‌ڕ هـه‌و ده‌كێشی‌

هـاونشینی‌ بـه‌د,ئه‌خـلاق ئــه‌ گوَڕێ
‌پیــاو خـراپ چـاكیـش ئـه‌خـاته‌ گوَڕێ‌

زوَر پیـاوی‌ پـاكی‌ ته‌میز وه‌ك گه‌وهه‌ر
هـاونشــینی‌ بــه‌د لــه‌كـه‌ی‌خسته‌ سه‌ر

ئـه‌وه‌ی‌ كـه‌خوڵـقی‌ دڵ صاف ئه‌گوَڕێ
‌خــوا لـه‌نـاوی‌ بـات بیـخـا تـه‌ گـوَڕێ‌

ئـاخ ئـه‌وكـه‌ سـانه‌ی‌ كه‌چاك ئه‌گوَڕنبــوَ
ژیـان ناشــێن شــا یسته‌ی‌ گـوَڕن

كـه‌خوَت خودبین و بوَ خه‌ڵك به‌د بین بی
‌نــابــێ‌ لـه‌دوایـی‌ ڕوَژت ئه‌مین بـی‌

ئه‌و پیاوه‌ گـه‌وره‌ی‌ خوَی‌ به‌كه‌م ئه‌گرێ
‌لـه‌ئه‌نـدازه‌ی‌ خوَی‌ زوَرتر سه‌ر ئه‌خرێ‌

لـه‌گه‌ڵ خوَهه‌ڵكێش خوَش باوه‌ڕ مه‌به
‌ئاڵتـون به‌محـه‌ك پیـاو بـه‌ ته‌جـره‌بـه‌


قـه‌دری‌ خـوَت زیـادكه‌ به‌قه‌درزانیـی‌
خوَت نه‌بێ‌ هیچ كه‌س به‌سوك نه‌ڕوانیی‌



Reza Sadeghi 12-13-2009 11:32 AM

سلام:cool: ؟
اگه در توانتون بود
به گویش کردی سورانی هم چند مثال بیارید.

behnam5555 12-13-2009 11:36 AM

هه‌ندێک له‌ په‌نده‌کانی پێشینان که‌ زۆربه‌یان په‌ندی کوردین پیره‌مێردی نه مر شاعیر کورد به‌ شیعر دایڕشتوون


وتیان به‌ ڕێوی شاهیدت كێیه‌؟
وتی كلـكی خۆم، باوه‌ڕم پێیه‌

حه‌زده‌كه‌ی دوور بی له‌ گێره‌ و كێشه‌
به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه‌

به‌سمان به‌سه‌ردا لێده‌ گیزو فیز
پێوه‌دان خۆشه‌ نه‌وه‌ك ویزه‌ویز

له‌ شارو لادێ ئه‌م نه‌قڵه‌ باوه‌
گیای شین به‌ جێگای سه‌خته‌وه‌ ماوه‌

شه‌ڕنه‌كه‌ر پیشه‌ی زوو دانیشتنه‌
به‌ردی زل به‌ڵگه‌ی نه‌هاویشتنه‌

ئاو بتبا مه‌چۆ سه‌ر پردی نامه‌رد
چش با بخنكێی به‌ سه‌د ئێش و ده‌رد

وتیان پشیلـه‌، گووت به‌ ده‌رمانه‌
دایپۆشی به‌ خۆڵ ئه‌و بێویژدانه‌

شوێن بۆ سه‌ر پیشه‌ی خۆی ده‌چێته‌وه‌
گیا له‌سه‌ر پنجی خۆی ده‌ڕوێته‌وه‌

قه‌ل ئه‌ڵێن لاسای كه‌وی كرده‌وه‌
ڕۆینه‌كه‌ی خۆیشی له‌بیر برده‌وه‌

مه‌شهوره‌ بزن بۆ تاقه‌ شه‌وێ
جێگای خۆش ده‌كا له‌ كوێ وه‌ركه‌وێ

ناشكوری مه‌كه‌ به‌م به‌شه‌ كاكه‌
له‌ قوڕ ئه‌وه‌نده‌ تۆز هه‌ستێ چاكه‌

قه‌ت مه‌ڵێ بوومان، بێژه‌ هه‌مانه‌
نان ئه‌و نانه‌یه‌ ئه‌مڕۆ له‌ خوانه‌

نانێ ڕۆژ په‌یدا بكه‌ و نانێ شه‌و
هه‌ڵمه‌گره‌ هه‌رگیز منه‌ت له‌م و له‌و

نه‌مدیوه‌ له‌ ئاش گه‌رمتر كاسه‌
مه‌گه‌ر له‌ژێریا هه‌بێ نیوكاسه‌

behnam5555 12-13-2009 11:49 AM

له‌ شوێن چووان نه‌چیه‌وه‌ چاكه
‌به‌س لێرو له‌وێ كای كۆن به‌ با كه

‌هێندێ كه‌س ئازاو ڕژدن له‌ شه‌ڕێ
هه‌تاكو لێیان وه‌ڕاست ده‌گه‌ڕێ

ئه‌مه‌ش فه‌رموده‌ی قه‌دیمیه‌كانه
‌به‌رد له‌ جێگای خۆی قورس و گرانه

‌ئه‌مه‌ش نه‌قڵێكی له‌مێژ و كۆنه‌
پاداران بگره‌، بێ پا ئێخۆنه

كه‌سێ نه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی
په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی

چكۆله‌ترین كرده‌وه‌ی ئینسان
له‌ سه‌د قسه‌ی زل باشتره‌ دیسان

ئه‌گه‌ر قسه‌ی حه‌ق له‌ من ده‌پرسی
تێر ئاگای نییه‌ هه‌رگیز له‌ برسی

بۆ ئیشی بچوك، قه‌ت تێمه‌كۆشه
‌گۆم هه‌تا قووڵ بێ بۆ مه‌له‌ خۆشه

‌ئاوت خوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی
به‌ردی تێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی

ئیش به‌بێ زه‌حمه‌ت مه‌حاڵه‌ بوونی
پیاو ماسی بگرێ، ته‌ڕ ده‌بێ قوونی

قه‌دیمی ده‌ڵێن بۆ ده‌سته‌وستان
هیچ فه‌رقی نییه‌ گه‌رمێن و كوێستان

دووڕوو هه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری
هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری

شوان ده‌ڵێن شوانیی پێ ئیفتیخاره
‌نانچنینه‌وه‌ی لا عه‌یب و عاره

‌په‌سندتر بووه‌ چ ئێستا، چ زو
وڕێوی گه‌ڕیده‌ له‌ شێری نووستوو

پشیلـه‌ ده‌می بۆ دووگ نه‌ده‌چوو
ده‌یگوت پێم ناخوری، چه‌ند سوێره‌ په‌ككو

ڕووبه‌ڕوو ده‌بی له‌گه‌ڵ ژینی تاڵ
چونكی به‌ خه‌یاڵ كه‌س نه‌بووه‌ به‌ ماڵ

پیاو كارێك بكا كه‌ پێی بوه‌ستێ
دوو شوتی هه‌ڵناگیرێ به‌ ده‌ستێ

خۆت لێ نه‌گۆڕێ گه‌ر بوویته‌ گه‌وره‌!
مه‌شهوره‌ دنیا به‌ پێچ و ده‌وره

‌كێ باسی خه‌ڵكی كرد به‌لاته‌وه
‌بۆ ئه‌وان قسه‌ی تۆش ئه‌باته‌وه‌

ئه‌و كه‌سه‌ دۆستی گیانی گیانیته‌
هاوڕێی نه‌بوونی و لێقه‌وماویته

‌هه‌ڵه‌ و له‌بیرچوون جارو بارێكه
‌ده‌ڵێن هه‌ر عه‌ قڵه‌ی له‌ خه‌سارێكه

‌ڕێژنه‌بارانه‌ یا ڕه‌شه‌بایه‌
هه‌ر عومری به‌فر به‌ بای فه‌نایه

‌سا بێ سكی خۆت مه‌دڕه‌ له‌ داخا
كێ مرد و كێی‌تر ما له‌ وه‌جاخا

عه‌تر ده‌بێ خۆی بۆن بدا كاكه‌!
نه‌ك عه‌تار بڵێ زۆر عه‌تری چاكه‌

خۆشیم نه‌دیوه‌ له‌م ڕۆژگاره
‌وه‌تی هه‌م، ئیمسال خۆزگه‌م به‌ پاره

‌له‌ ترس و خۆفی ماری به‌دكردار
له‌په‌نا ئاور خۆم داوه‌ حه‌شار

له‌ دووی سیاسه‌ت خۆت مه‌خه‌ره‌ به‌ن
دڕێوی قه‌واڵه‌ی پێبوو پێستیان که‌ند

توخن به‌ پیاوی سه‌رچه‌وت مه‌که‌وه
‌به‌ده‌ست قه‌رز بده‌و به‌ پێ دووی که‌وه

‌له‌هه‌موو هه‌ورێ باران نابارێ
ڕاز که‌وته‌ زاری و ڕاست که‌وته‌ شاری

ئه‌و کانیه‌ ی ئاوی لێ ده‌خۆیته‌وه
‌به‌ردی تێ مه‌خه‌ تینوو ئه‌بێته‌وه

‌ئه‌وه‌ی ئه‌یه‌وێ سه‌ری نه‌یه‌شێ
به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆی پێ ڕاده‌کێشێ

مه‌عاشی به‌لاش بێ پیته‌و بێ خێر
ده‌ستی ماندووه‌ له‌سه‌ر سکی تێر
ته واو

behnam5555 12-13-2009 12:07 PM


وته‌ جوانه‌کانی ژیان ئه‌وین سه‌ره‌تای هه‌یه‌ ،به‌ڵام کۆتایی نییه

‌ خۆشی بۆ بووک و زاوایه‌ و هه‌ڵپه‌ڕینیش بۆ خه‌ڵکه‌

پیاوی گه‌وره‌ مردنی به‌ره‌که‌ته‌ئافره‌ت ته‌رازووی ژیانه‌

زێڕی پاک له‌ ئاگر ناترسێ ئه‌وین به‌ سواڵ کردن نابێ

بڕێ جار مه‌رگێک هه‌زار ژیانی به‌ دواوه‌یه

‌هێندێ که‌س به‌ بستنی چاوی خۆیان،مردنی هه‌تاو ‌بینن

خۆشه‌ویستی گوڵێکه‌ له‌ باغچه‌ی هه‌ژاران په‌یدا ده‌بێ

پیاوی پیر قاچی ده‌بێ به‌ سێ

ئاشه‌که‌ شله‌ بێ و ئاشپه‌زه‌که‌ بله‌ بێ،هه‌ر که‌س بیخوا گول ده‌بێ

هاوڕێی خراپ تۆش خراپ ده‌کا

که‌ر به‌ کاروان قه‌ڵه‌و نابێ،یانی هیچ که‌س به‌ زۆر خواردن قه‌ڵه‌و نابێ

خزم خه‌زێنه‌یه‌ به‌ بێگانه‌ مه‌یگۆڕه‌وه

‌له‌ بیر کردن سه‌ر پۆشی هه‌موو خه‌م و خه‌فه‌تێکه

‌ئه‌گه‌ر چۆله‌که‌یه‌ک دوژمنت بێ ده‌بێ حیسابی بۆ بکه‌ی

قاپه‌کان تازه‌یه‌،به‌ڵام ئاش هه‌ر ئاشه

‌هه‌ر خڕێک گوێز نییه

‌نه‌ پیر بۆ که‌ر کڕین بنێره‌ ونه‌ جه‌حێڵیش بۆ ژن هێنان

نان به‌ ئیشتیای خه‌ڵکی ناخورێ

مووه‌کانی له‌ ئاش سپی کردووه

‌ئافره‌تی جوان به‌ قسمه‌تی پیاوی خراپ و ناحه‌ز ده‌بێ

هه‌ر سێزده‌ی مانگێک سێزده‌ به‌ده‌ر نییه

‌شادی و خۆشی له‌ ماڵێکدا هه‌یه‌ که‌ خۆشه‌ویستی تێدا بێ

که‌سێک له‌ قسه‌ کردن دا زمانی درێژ بی، له‌ کرده‌وه‌دا ده‌ستی شکاوه

‌سه‌بر گوڵێکه‌ له‌ باغی هه‌ر که‌سێکدا ناپشکوێ

پشیله‌ به‌ دارێکدا هه‌ڵناگه‌ڕێ که‌ نه‌توانێ لێی بێته‌ خواره‌وه

‌ئه‌م شته‌ سه‌گ بیخوا ،پشیله‌ ده‌ڕشێته‌وه

‌شێر پشتت بشکێنێ،به‌ڵام رێوی ده‌مت نه‌لێسێته‌وه‌

خه‌رجی له‌ ده‌غڵی زۆرتره‌

برینی خه‌نجه‌ر ساڕێژ ده‌بێ،به‌ڵام برینی زمان ساڕێژ نابێ

له‌ گه‌ڵ گوڵ گوڵ به‌ و له‌ گه‌ڵ پێکوڵ پێکوڵ

سه‌رمایه‌ سه‌ری ساحه‌بی ده‌خوا

راستی له‌ ئاور رزگارت ده‌کا

به‌ری رۆژ به‌ بێژنگ ناگیرێ

گۆڕی به‌غیل ته‌نگه

‌ئینسان وه‌ک گا هه‌ر له‌ پێستێکدا نابێ

توو له‌ ژێر زه‌ویدا نامێنێته‌وه

‌دونیا بۆیه‌ خۆشه‌ بێ ده‌رکه‌یه‌

حه‌یا قه‌تره‌یه‌که‌ که‌ رژا هه‌ڵناگیرێته‌وه‌

زێڕ له‌ نێو پیسیشدا هه‌ر بریقه‌ی دێ

دوو که‌یبانوو له‌ مه‌نجه‌ڵێکدا ناکوڵێن

شه‌یتان په‌له‌ی کرد چاوی خۆی کوێر کرد

گــــــرنگ نییه‌ به‌ ساڵێك سه‌د هاوڕێ بناسی
گرنگ ئه‌وه‌یه‌ هاوڕێیه‌ك بۆ سه‌د ساڵ بناسی

هێلکه‌یه‌کی ئه‌مڕۆ باشتره‌ له‌ مریشکێکی سبه‌ی


behnam5555 12-16-2009 11:10 AM

وه‌ختێكئه‌زانی مانای حه‌وسه‌ڵه‌


به‌ كه‌وچكه‌ ئاوی نه‌كه‌ویه‌ مه‌له‌!



میوان نایه‌وێ سفره‌ت ڕه‌نگین بێ!


نانت جۆیین بێ و خوڵقت گه‌نمین بێ!



بۆ ئه‌م نه‌زیلـه‌ش گوێ ڕابدێره‌


چێشتی پڕ كه‌بان، بێخوێ یا سوێره‌



كه‌سێ نه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی


په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی



حه‌زده‌كه‌ی دوور بی له‌ گێره‌ و كێشه‌


به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه‌!



ئاوت خوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی


به‌ردی تێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی



پیاو به‌ خزم و دۆست ده‌بێ كۆڵه‌وار


ناقه‌ڵیشێ، هۆره‌ له‌ خۆی نه‌بێ دار



له‌گه‌ڵ ئه‌م بیرو باوه‌ڕه‌ چۆنی؟


ده‌ڵێن چێشتی خۆش دیاره‌ به‌ بۆنی!



بیستوومه‌ پارو له‌ زار بكه‌وێ


بۆ كۆش چاكتره‌، نه‌ك ئێره‌و ئه‌وێ



له‌ قه‌دیمه‌وه‌ ئه‌م قسه‌ قاوه‌:


” كوێر هه‌تا ده‌مرێ، به‌ته‌مای چاوه‌”



ئه‌مه‌ش فه‌رموده‌ی قه‌دیمیه‌كانه‌


به‌رد له‌ جێگای خۆی قورس و گرانه‌



له‌ شارو لادێ ئه‌م نه‌قڵه‌ باوه‌


گیای شین به‌ جێگای سه‌خته‌وه‌ ماوه‌



دووڕوو هه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری


هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری



قه‌دیمی ده‌ڵێن بۆ ده‌سته‌وستان


هیچ فه‌رقی نییه‌ گه‌رمێن و كوێستان



ڕه‌نگه‌ ده‌رنه‌چی له‌ ئیمتیحانم


ئه‌گه‌ر عه‌یبی تۆ ته‌واو بزانم!



عه‌یبه‌كانی خۆت بێته‌ به‌ر چاوی


ڕه‌وا نابینی به‌ كه‌س به‌دناوی



مه‌شهووره‌ ده‌ڵێن خزم به‌ ددان


گۆشتیشت بخوا، ناشكێنێ ئێسقان



هه‌ر خوویه‌ك مرۆ گرتی به‌ شیری


بۆی ته‌رك نابێ زه‌مانی پیری



برا گیان هێشتا ئه‌سپ نه‌كڕاوه‌


ئاخوڕ هه‌ڵبه‌ستن، خه‌یاڵی خاوه‌



گۆشتخۆرن هه‌موو ده‌عبای ئه‌م ناوه‌


كه‌چی هه‌ر ناوی گورگ به‌دناوه‌



قه‌ت له‌ شوێن چووان نه‌چیه‌وه‌ چاكه‌


به‌س لێرو له‌وێ كای كۆن به‌ با كه‌!



ئاو بتبا مه‌چۆ سه‌ر پردی نامه‌رد


چش با بخنكێی به‌ سه‌د ئێش و ده‌رد



مریشك بۆخۆی وه‌سه‌ر نه‌كا خۆڵ


ناكری به‌ سه‌ریا به‌ هیچ شان و قۆڵ



سه‌رباری خه‌ڵكه‌ ته‌نبه‌ڵی بێخێر


ده‌ستی ماندووه‌ له‌سه‌ر زگی تێر



ئه‌و ڕۆژه‌ هه‌ر دێ سه‌ركه‌وی له‌ كه‌ل


به‌و مه‌رجه‌ به‌جێ نه‌مێنی له‌ گه‌ل



وا مه‌شهوره‌ شوان هه‌تا بخه‌وێ


مه‌ڕه‌كه‌ی زیاتر لێ دورر ئه‌وه‌وێ



نانێ ڕۆژ په‌یدا بكه‌ و نانێ شه‌و


هه‌ڵمه‌گره‌ هه‌رگیز منه‌ت له‌م و له‌و



شوێن بۆ سه‌ر پیشه‌ی خۆی ده‌چێته‌وه‌


گیا له‌سه‌ر پنجی خۆی ده‌ڕوێته‌وه‌



ڕووبه‌ڕوو ده‌بی له‌گه‌ڵ ژینی تاڵ


چونكی به‌ خه‌یاڵ كه‌س نه‌بووه‌ به‌ ماڵ



behnam5555 12-16-2009 11:13 AM

ضرب المثل
پغشه خوه‌ی چه‌سه و فشار خونی چه‌سه
ترجمه
مگس خودش چیست، فشار خونش چه باشد
توضیح
فرد ضعیفی که فقط تهدید می کند
ضرب المثل
مه‌گه‌ر نان و گووش جایته
ترجمه
مگر نان را با گوش می جوی
توضیح
کنایه از بی درکی و نفهمی
ضرب المثل
مه‌غز خه‌ر خواردیه
ترجمه
مغز خر خورده‌ای
توضیح
کنایه از احمق بودن، نفهم بودن


ضرب المثل
مه‌شکه‌ی پر ده دوو بژه‌ه‌نیه‌ی هه‌دووه هه دوو
ترجمه
از مشک پر از دوغ فقط دوغ بدست می آید
توضیح
نظیر: از کوزه همان برون ترارد که در اوست
ضرب المثل
مه‌ر م شترم هه‌فت جا سه‌رم بووری
ترجمه
مگر من شتر هستم هفت مرتبه سرم را ببری
توضیح
ظلم مضاعف در حق کسی کردن
ضرب المثل
مه‌ر قه‌ن ده ئاو که‌فتگه
ترجمه
مگر قند در آب افتاده است
توضیح
کنایه از اینکه مسئله‌ی مهمی اتفاق نیفتاده است
ضرب المثل
مه‌رد وه بازار یا پول وه بازار
ترجمه
مرد به بازار یا پول به بازار
توضیح
در بازار پول ارزش دارد نه شخص
ضرب المثل
مه‌رد ده ترازو نیه‌نه‌نه‌ی
ترجمه
مرد را در ترازو نمی گذارند
توضیح
ملاک عقل است نه جسم
ضرب المثل
مایه‌ی هه‌فت خه‌زگان شیره
ترجمه
مایه هفت دیگ شیر است
توضیح
کنایه از سخن چین و دو به هم زن است
ضرب المثل
ماهی ده ده‌ریا قیمه‌ت کردنه
ترجمه
ماهی را در دریا قیمت کرده‌اند
توضیح
تمثیل: همه احوال دنیای چنان ماهیست در دریا به دریا در تو راملکی نباشد ماهی ای غازی(ناصر خسرو)
ضرب المثل
مانگی ئه‌لایگ کول که‌س دونیگه‌
ترجمه
ماه که برآید همه کس آن را می بینند
توضیح
نظیر: خوبی روشن و آشکار است
ضرب المثل
مانگ وه چیه‌م دیاره وه کلگ هشاره وه‌ی که‌ن
ترجمه
ماه را با چشم می بینند، با انگشت به آن اشاره می کنند
توضیح
نظیر: حقیقت دیدنی است اما دست نیافتنی است و نیز هر چیزی راهی ونشانی دارد
ضرب المثل
مانگا مردو ویره بریا
ترجمه
گاو مرد و مهره بریده شد
توضیح
سبب ارتباط و رابطه‌ای از بین رفتن


ضرب المثل
مه‌شکه‌ی پر ده دوو بژه‌ه‌نیه‌ی هه‌دووه هه دوو
ترجمه
از مشک پر از دوغ فقط دوغ بدست می آید
توضیح
نظیر: از کوزه همان برون ترارد که در اوست
ضرب المثل
مه‌ر م شترم هه‌فت جا سه‌رم بووری
ترجمه
مگر من شتر هستم هفت مرتبه سرم را ببری
توضیح
ظلم مضاعف در حق کسی کردن
ضرب المثل
مه‌ر قه‌ن ده ئاو که‌فتگه
ترجمه
مگر قند در آب افتاده است
توضیح
کنایه از اینکه مسئله‌ی مهمی اتفاق نیفتاده است
ضرب المثل
مه‌رد وه بازار یا پول وه بازار
ترجمه
مرد به بازار یا پول به بازار
توضیح
در بازار پول ارزش دارد نه شخص
ضرب المثل
مه‌رد ده ترازو نیه‌نه‌نه‌ی
ترجمه
مرد را در ترازو نمی گذارند
توضیح
ملاک عقل است نه جسم
ضرب المثل
مایه‌ی هه‌فت خه‌زگان شیره
ترجمه
مایه هفت دیگ شیر است
توضیح
کنایه از سخن چین و دو به هم زن است
ضرب المثل
ماهی ده ده‌ریا قیمه‌ت کردنه
ترجمه
ماهی را در دریا قیمت کرده‌اند
توضیح
تمثیل: همه احوال دنیای چنان ماهیست در دریا به دریا در تو راملکی نباشد ماهی ای غازی(ناصر خسرو)
ضرب المثل
مانگی ئه‌لایگ کول که‌س دونیگه‌
ترجمه
ماه که برآید همه کس آن را می بینند
توضیح
نظیر: خوبی روشن و آشکار است
ضرب المثل
مانگ وه چیه‌م دیاره وه کلگ هشاره وه‌ی که‌ن
ترجمه
ماه را با چشم می بینند، با انگشت به آن اشاره می کنند
توضیح
نظیر: حقیقت دیدنی است اما دست نیافتنی است و نیز هر چیزی راهی ونشانی دارد
ضرب المثل
مانگا مردو ویره بریا
ترجمه
گاو مرد و مهره بریده شد
توضیح
سبب ارتباط و رابطه‌ای از بین رفتن


ضرب المثل
مامر ئاو خوه‌یگ رو که‌‌یگ‌و خودا
ترجمه
مرغ وقتی آب می خورد رو به خدا می کند
توضیح
قدر شناس بودن ، حق نعمت دانستن
ضرب المثل
مال وه مالخاون حه‌رامه؟
ترجمه
مال به صاحب مال حرام است؟
توضیح
در جواب کسانی که به استفاده از دارایی خود حسادت می ورزند
ضرب المثل
مال نه‌خوه‌رم ئه‌را بخوه‌رم
ترجمه
ثروت بخیلان برای میراث خواران باقی می ماند و آن را می خورند
توضیح
در تعریض به ممسک و بخیلی گفته می شود که می رود و باز ماندگان ودیگرن آنچه بر جای نهاده صرف عیش و عشرت می کنند
ضرب المثل
مال مه‌ردم و دل بی‌ره‌حم
ترجمه
مال مردم و دل بی رحم
توضیح
در استفاده از اموال دیگران بی انصاف بودن
ضرب المثل
مال گه‌ن وه ریش خاونی
ترجمه
مال بد به ریش صاحبش
توضیح
نظیر: مال بد بیخ ریش صاحبش
ضرب المثل
مال خوه‌ی وه‌ی بفروش
ترجمه
مالش را به خودش بفروش
توضیح
کنایه از آدمهای دیر فهم، نادان و ساده دل
ضرب المثل
مال بریاگ ئوشی یا عه‌لی، دز ئوشی یا عه‌لی
ترجمه
مال باخته گوید یا علی، دزد هم می گوید یا علی
توضیح
هر کسی به امیدی


behnam5555 09-24-2010 06:47 PM




خۆی له‌بۆ ڕاوچی ده‌كووژێ تاژی
تا كه‌رێ نه‌بێ، عاقڵێ ناژی

هه‌ڵه‌ چاوپۆشی لێ ده‌كرێ، به‌ڵام
جارێك و دوو جار، نه‌كو به‌رده‌وام

منه‌تله‌م و له‌و مه‌كێشه‌ ده‌مچه‌وت!
پوڵ بده‌ و مه‌لا ده‌ركه‌ له‌ مزگه‌وت!

گێره‌ چۆن ده‌كرێ به‌ بزن، هه‌ژار؟
گاجووتی ده‌وێ وپیاوی كۆنه‌كار

پرس و ڕات نه‌بێ، ئیشت له‌ پاشه‌
سه‌ری بێده‌لاكنه‌تاشی باشه
‌
كێ باسی خه‌ڵكی كرد به‌لاته‌وه‌
بۆ ئه‌وان قسه‌یتۆش ئه‌باته‌وه‌!

قه‌ت مه‌ڵێ بوومان، بێژه‌ هه‌مانه‌!
نان ئه‌ونانه‌یه‌ ئه‌مڕۆ له‌ خوانه
‌
قه‌ل ئه‌ڵێن لاسای كه‌وی كرده‌وه‌
ڕۆینه‌كه‌یخۆیشی له‌بیر برده‌وه
‌
خۆشباوه‌ڕ نه‌بی به‌و حه‌دده‌ چاكه‌
ئه‌وهه‌ویره‌ ئاو زۆر ده‌با كاكه‌!

به‌س له‌مه‌ زیاتر خۆت گێل و كه‌ڕكه‌!
ئه‌و ماسته‌ بێ موو نییه‌، باوه‌ركه‌!

ئه‌وه‌ی له‌ پووشێكنه‌كۆڵێته‌وه‌
لۆده‌ كای به‌رن، ناپرسێته‌وه
‌
سوور نه‌بی له‌سه‌روه‌عده‌ و به‌ڵێنی
گه‌نجی دونیات بێ، پووشێك ناهێنی

به‌و كه‌سه‌ ده‌كرێ بڕوا و مه‌تمانه‌
پابه‌ندی وه‌فاو عه‌هدو په‌یمانه
‌
گه‌ربه‌ درۆزن ناوبانگت ڕۆیی
بێنرخی له‌لای بێگانه‌ و خۆیی

پیاو كارێكبكا كه‌ پێی بوه‌ستێ
دوو شوتی هه‌ڵناگیرێ به‌ ده‌ستێ

خۆت لێنه‌گۆڕێ گه‌ر بوویته‌ گه‌وره‌!
مه‌شهوره‌ دنیا به‌ پێچ و ده‌وره
‌
مه‌شهوره‌ بزن بۆ تاقه‌ شه‌وێ
جێگای خۆش ده‌كا له‌ كوێ وه‌ركه‌وێ

ناشكوریمه‌كه‌ به‌م به‌شه‌ كاكه‌
له‌ قوڕ ئه‌وه‌نده‌ تۆز هه‌ستێ چاكه
‌
له‌ چاكه‌ی كه‌می زاڵم مه‌تۆره‌
موویه‌ك له‌ به‌راز بێته‌وه‌ زۆره
‌
ئه‌وكه‌سه‌ی ڕاسته‌ و حیسابی پاكه‌
له‌ حیسابكێشان بێ ترس و باكه
‌
مارخۆشی نه‌هات له‌ سیری بێعار
له‌به‌ر كونه‌كه‌ی شین ده‌بوو به‌ بار

كاكه‌ زۆر بۆلای خۆتی مه‌تاشه‌
نه‌ شیش بسووتێ، نه‌ كه‌باب باشه
‌
براوا چاكه‌ نه‌یكه‌یه‌ لایی
برامان برایی، كیسه‌مان جیایی

سه‌گئه‌گه‌ر نه‌مرێ له‌ قه‌سابخانه‌
لێی زایه‌ ده‌بێ ئه‌و عومره‌ جوانه
‌
پشیلـه‌ ده‌می بۆ دووگ نه‌ده‌چوو
ده‌یگوت پێم ناخوری، چه‌ند سوێره‌ په‌ككو



behnam5555 09-24-2010 06:48 PM


ڕووبه‌ڕووده‌بی له‌گه‌ڵ ژینی تاڵ
چونكی به‌ خه‌یاڵ كه‌س نه‌بووه‌ به‌ ماڵ


شوێنبۆ سه‌ر پیشه‌ی خۆی ده‌چێته‌وه‌
گیا له‌سه‌ر پنجی خۆی ده‌ڕوێته‌وه‌


نانێڕۆژ په‌یدا بكه‌ و نانێ شه‌و
هه‌ڵمه‌گره‌ هه‌رگیز منه‌ت له‌م و له‌و


وامه‌شهوره‌ شوان هه‌تا بخه‌وێ
مه‌ڕه‌كه‌ی زیاتر لێ دورر ئه‌وه‌وێ


ئه‌وڕۆژه‌ هه‌ر دێ سه‌ركه‌وی له‌ كه‌ل
به‌و مه‌رجه‌ به‌جێ نه‌مێنی له‌ گه‌ل


سه‌رباریخه‌ڵكه‌ ته‌نبه‌ڵی بێخێر
ده‌ستی ماندووه‌ له‌سه‌ر زگی تێر


مریشكبۆخۆی وه‌سه‌ر نه‌كا خۆڵ
ناكری به‌ سه‌ریا به‌ هیچ شان و قۆڵ


ژووشكبه‌ فه‌خری خۆی ده‌ڵی ڕۆڵه‌
بێچووی كێ به‌قه‌ت تۆ نه‌رم و نۆڵه‌


چكۆله‌ترینكرده‌وه‌ی ئینسان
له‌ سه‌د قسه‌ی زل باشتره‌ دیسان


بۆ ئیشی بچوك،قه‌ت تێمه‌كۆشه‌
گۆم هه‌تا قووڵ بێ بۆ مه‌له‌ خۆشه‌


ئه‌گه‌رقسه‌ی حه‌ق له‌ من ده‌پرسی
تێر ئاگای نییه‌ هه‌رگیز له‌ برسی


به‌وكه‌سه‌ ده‌ڵێن عاقڵ و وشیار
دو جار له‌ جێیه‌ك پێوه‌ی نه‌دا مار


ئاوریبن كایه‌، بۆسۆی لێنایه‌
دزی خۆماڵی له‌ گرتن نایه‌


ئه‌گه‌ربكه‌ویه‌ به‌ر هه‌ڵمه‌تی شێر
قه‌ت په‌نا نه‌به‌ی بۆ ڕێوی بێخێر!


وه‌ختێكئه‌زانی مانای حه‌وسه‌ڵه‌
به‌ كه‌وچكه‌ ئاوی نه‌كه‌ویه‌ مه‌له‌!


میواننایه‌وێ سفره‌ت ڕه‌نگین بێ!
نانت جۆیین بێ و خوڵقت گه‌نمین بێ!


بۆئه‌م نه‌زیلـه‌ش گوێ ڕابدێره‌
چێشتی پڕ كابان، بێخوێ یا سوێره‌


كه‌سێنه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی
په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی


ئاوبتبا مه‌چۆ سه‌ر پردی نامه‌رد
چش با بخنكێی به‌ سه‌د ئێش و ده‌رد


داروشك ده‌بێ به‌ ئاواتی باز
جارێك له‌سه‌ری بخوێنێ ئاواز


بیستوومه‌ پارو له‌ زار بكه‌وێ
بۆ كۆش چاكتره‌، نه‌ك ئێره‌و ئه‌وێ


بچۆره‌ جێیه‌ك هیچ كه‌س نه‌تناسێ
خۆت هه‌ڵبكێشه‌ پڕ به‌ كراسێ


له‌ قه‌دیمه‌وه‌ ئه‌م قسه‌ قاوه‌:
”
كوێر هه‌تا ده‌مرێ، به‌ته‌مای چاوه‌”


ئه‌مه‌شفه‌رموده‌ی قه‌دیمیه‌كانه‌
به‌رد له‌ جێگای خۆی قورس و گرانه‌


له‌ شارو لادێ ئه‌م نه‌قڵه‌ باوه‌
گیای شین به‌ جێگای سه‌خته‌وه‌ ماوه‌





behnam5555 09-24-2010 06:51 PM



دووڕووهه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری
هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری


قه‌دیمیده‌ڵێن بۆ ده‌سته‌وستان
هیچ فه‌رقی نییه‌ گه‌رمێن و كوێستان


ڕه‌نگه‌ ده‌رنه‌چی له‌ ئیمتیحانم
ئه‌گه‌ر عه‌یبی تۆ ته‌واو بزانم!


عه‌یبه‌كانیخۆت بێته‌ به‌ر چاوی
ڕه‌وا نابینی به‌ كه‌س به‌دناوی


مه‌شهووره‌ ده‌ڵێن خزم به‌ ددان
گۆشتیشت بخوا، ناشكێنێ ئێسقان


هه‌ر خوویه‌كمرۆ گرتی به‌ شیری
بۆی ته‌رك نابێ زه‌مانی پیری


برا گیان هێشتائه‌سپ نه‌كڕاوه‌
ئاخوڕ هه‌ڵبه‌ستن، خه‌یاڵی خاوه‌


گۆشتخۆرن هه‌مووده‌عبای ئه‌م ناوه‌
كه‌چی هه‌ر ناوی گورگ به‌دناوه‌


قه‌ت له‌ شوێن چووان نه‌چیه‌وه‌ چاكه‌
به‌س لێرو له‌وێ كای كۆن به‌ با كه‌!


ئاوبتبا مه‌چۆ سه‌ر پردی نامه‌رد
چش با بخنكێی به‌ سه‌د ئێش و ده‌رد


په‌سندتربووه‌ چ ئێستا، چ زوو
ڕێوی گه‌ڕیده‌ له‌ شێری نووستوو


شوانده‌ڵێن شوانیی پێ ئیفتیخاره‌
نانچنینه‌وه‌ی لا عه‌یب و عاره‌


وه‌كفه‌رمویانه‌ پیاوانی حاڵی
قه‌ت بۆ گا نابێ گوێلـكی خۆماڵی


په‌ندێكیتریشهه‌یه‌ له‌م باره‌
ده‌ڵێن گای جووتی، به‌ گوێلـكی دیاره‌


به‌ تووند و تیژی كار نابێ مه‌یسه‌ر
مار به‌ قسه‌ی خۆش له‌ كون دێته‌ ده‌ر


وتیانپشیلـه‌، گووت به‌ ده‌رمانه‌!
دایپۆشی به‌ خۆڵ ئه‌و بێویژدانه‌


نه‌مدیوه‌ له‌ ئاش گه‌رمتر كاسه‌
مه‌گه‌ر له‌ژێریا هه‌بێ نیوكاسه‌


ڕێژنه‌بارانه‌ یا ڕه‌شه‌بایه‌
هه‌ر عومری به‌فر به‌ بای فه‌نایه‌


هه‌ڵه‌ وله‌بیرچوون جارو بارێكه‌
ده‌ڵێن هه‌ر عه‌ قڵه‌ی له‌ خه‌سارێكه‌


دۆستتتا نه‌بێ وه‌ك خۆت دڵ به‌ كوڵ
بۆی هه‌ڵمه‌ڕێژه‌ خێرا كیسه‌ی دڵ!


تائه‌و نه‌سووتێ بۆ تۆ هه‌ناوی
هه‌ڵمه‌قرچێنه‌ جه‌رگت له‌تاوی


به‌ كاكه‌كاكه‌ هات به‌ لامه‌وه‌
بوو به‌ سوججه‌مار، دای به‌ پامه‌وه‌


وایانفه‌رمووه‌ قه‌دیمی دڵپاك
سوار هه‌تا نه‌گڵی، نابێ به‌ سوارچاك


له‌ به‌ردیان پرسی بۆچی وا ڕه‌قی؟
گوتی به‌ردم دی زۆر به‌ دڵڕه‌قی


شایینه‌كراوه‌، ده‌هۆڵ ته‌قه‌ی دێ
به‌ن نه‌ڕێسراوه‌، جۆڵا شه‌قه‌ی دێ





behnam5555 09-24-2010 06:53 PM



شه‌ڕنه‌كه‌رپیشه‌ی زوو دانیشتنه‌
به‌ردی زل به‌ڵگه‌ی نه‌هاویشتنه‌


ئه‌گه‌رناتخورێ تۆ بنی ڕانی
چیته‌ له‌ ماندوونه‌بوونی شوانی؟


له‌ چاویخۆتا نابینی گاسن!
سووژن ده‌بینی له‌نێو چاوی من


وتیان به‌ ڕێویشاهیدت كێیه‌؟
وتی كلـكی خۆم، باوه‌ڕم پێیه‌


حه‌زده‌كه‌ی دوور بیله‌ گێره‌ و كێشه‌
به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه‌!


ئیش به‌بێزه‌حمه‌ت مه‌حاڵه‌ بوونی
پیاو ماسی بگرێ، ته‌ڕ ده‌بێ قوونی


ئاوتخوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی
به‌ردی تێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی


پیاوبه‌ خزم و دۆست ده‌بێ كۆڵه‌وار
ناقه‌ڵشێ، هۆره‌ له‌ خۆی نه‌بێ دار


له‌گه‌ڵئه‌م بیرو باوه‌ڕه‌ چۆنی؟
ده‌ڵێن چێشتی خۆش دیاره‌ به‌ بۆنی!


داروشك ده‌بێ به‌ ئاواتی باز
جارێك له‌سه‌ری بخوێنێ ئاواز


بیستوومه‌ پارو له‌ زار بكه‌وێ
بۆ كۆش چاكتره‌، نه‌ك ئێره‌و ئه‌وێ


بچۆره‌ جێیه‌ك هیچ كه‌س نه‌تناسێ
خۆت هه‌ڵبكێشه‌ پڕ به‌ كراسێ

براگیان هێشتا ئه‌سپ نه‌كڕاوه‌
ئاخوڕ هه‌ڵبه‌ستن، خه‌یاڵی خاوه‌


قه‌تله‌ شوێن چووان نه‌چیه‌وه‌ چاكه‌
به‌س لێرو له‌وێ كای كۆن به‌ با كه‌!


به‌ره‌نجیشانی خۆت بژی به‌سته‌
پاره‌ی میراتی وه‌ک چڵکی ده‌سته‌


ته‌رازویئێره‌ت ئه‌گه‌ر سه‌نگ نه‌کا
ته‌رازوی ئه‌ولات سه‌رت ده‌رئه‌کا


زۆر خه‌می ئه‌وه‌م بوو که‌ پێڵاوم نه‌بوون،

تائه‌و کاته‌ی که‌سێکم بینی پێیه‌کانی نه‌بوون

بۆ ئیشی بچوك، قه‌ت تێمه‌كۆشه‌
گۆم هه‌تا قووڵبێ بۆ مه‌له‌ خۆشه‌


ئه‌گه‌ر قسه‌ی حه‌ق له‌ من ده‌پرسی
تێر ئاگاینییه‌ هه‌رگیز له‌ برسی


به‌و كه‌سه‌ ده‌ڵێن عاقڵ و وشیار
دو جارله‌ جێیه‌ك پێوه‌ی نه‌دا مار


ئاوری بن كایه‌، بۆسۆی لێنایه‌
دزیخۆماڵی له‌ گرتن نایه‌


ئه‌گه‌ر بكه‌ویه‌ به‌ر هه‌ڵمه‌تی شێر
قه‌تپه‌نا نه‌به‌ی بۆ ڕێوی بێخێر!


وه‌ختێك ئه‌زانی مانای حه‌وسه‌ڵه‌
به‌ كه‌وچكه‌ ئاوی نه‌كه‌ویه‌ مه‌له‌!


میوان نایه‌وێ سفره‌ت ڕه‌نگین بێ!
نانتجۆیین بێ و خوڵقت گه‌نمین بێ!


بۆ ئه‌م نه‌زیلـه‌ش گوێ ڕابدێره‌
چێشتیپڕ كابان، بێخوێ یا سوێره‌




behnam5555 09-24-2010 06:55 PM


كه‌سێ نه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی
په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی

حه‌زده‌كه‌ی دوور بی له‌ گێره‌ و كێشه‌
به‌قه‌دبه‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه‌!

ئیش به‌بێ زه‌حمه‌ت مه‌حاڵه‌ بوونی
پیاوماسی بگرێ، ته‌ڕ ده‌بێ قوونی

ئاوت خوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی
به‌ردیتێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی

پیاو به‌ خزم و دۆست ده‌بێ كۆڵه‌وار
ناقه‌ڵشێ،هۆره‌ له‌ خۆی نه‌بێ دار

له‌گه‌ڵ ئه‌م بیرو باوه‌ڕه‌ چۆنی؟
ده‌ڵێنچێشتی خۆش دیاره‌ به‌ بۆنی!

هێندێ كه‌س ئازاو ڕژدن له‌ شه‌ڕێ
هه‌تاكولێیان وه‌ڕاست ده‌گه‌ڕێ

سا بێ سكی خۆت مه‌دڕه‌ له‌ داخا
كێ مرد وكێی‌تر ما له‌ وه‌جاخا

كه‌سێ خۆی له‌لا گه‌وره‌ و گرانه‌
نه‌چێته‌ پێستی خه‌ڵكه‌وه‌ جوانه
‌

هه‌موو كه‌س نه‌كا به‌م په‌نده‌ بڕوا
هه‌چیبا هێنای، هه‌ر به‌ با ئه‌ڕوا

مه‌یهاوێ سه‌ر من هه‌رچیخه‌تایه‌
ده‌ستێك به‌ته‌نیا ته‌قه‌ی لێنایه‌


خه‌یاڵخه‌زێنه‌ی به‌ كه‌س نه‌داوه‌
زێڕ بۆ دینه‌وه‌، خه‌یاڵپڵاوه‌

كه‌ریدێز ده‌كا حه‌ز به‌ تۆپینێ
تاكو خاوه‌نی زه‌ره‌ر ببینێ

نه‌سیحه‌تناچێ به‌ مێشكی كه‌ردا
كێ دیویه‌ بزمار بڕوا به‌ به‌رددا؟

به‌سمانبه‌سه‌ردا لێده‌ گیزو فیز!
پێوه‌دان خۆشه‌ نه‌وه‌ك ویزه‌ویز

ئه‌مه‌شنه‌قڵێكی له‌مێژ و كۆنه‌
پاداران بگره‌، بێ پا ئێخۆنه‌!

له‌ ترس و خۆفی ماری به‌دكردار
له‌په‌نا ئاور خۆم داوه‌ حه‌شار

خۆشیمنه‌دیوه‌ له‌م ڕۆژگاره‌
وه‌تی هه‌م، ئیمسال خۆزگه‌م به‌ پاره‌

ده‌ستیته‌ماحت هێنده‌ پان مه‌كه‌!
خاوه‌نی كه‌ره‌م په‌شێمان مه‌كه‌!

كه‌چه‌ڵده‌رمانكه‌ر بوایه‌ بێگومان
له‌ پێشا سه‌ری خۆی ده‌كرد ده‌رمان

ئه‌گه‌رلێگه‌ڕێ شۆفاری به‌دفه‌ڕ
ئاو ده‌خواته‌وه‌ گورگ له‌گه‌ڵ مه‌ڕ

ئه‌مه‌شفه‌رموده‌ی قه‌دیمیه‌كانه‌
به‌رد له‌ جێگای خۆی قورس و گرانه‌

له‌ شارو لادێ ئه‌م نه‌قڵه‌ باوه‌
گیای شین به‌ جێگای سه‌خته‌وه‌ ماوه‌

دووڕووهه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری
هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری

قه‌دیمیده‌ڵێن بۆ ده‌سته‌وستان
هیچ فه‌رقی نییه‌ گه‌رمێن و كوێستان

ڕه‌نگه‌ ده‌رنه‌چی له‌ ئیمتیحانم
ئه‌گه‌ر عه‌یبی تۆ ته‌واو بزانم!

عه‌یبه‌كانیخۆت بێته‌ به‌ر چاوی
ڕه‌وا نابینی به‌ كه‌س به‌دناوی

مه‌شهووره‌ ده‌ڵێن خزم به‌ ددان
گۆشتیشت بخوا، ناشكێنێ ئێسقان

هه‌رخوویه‌ك مرۆ گرتی به‌ شیری
بۆی ته‌رك نابێ زه‌مانی پیری


براگیان هێشتا ئه‌سپ نه‌كڕاوه‌
ئاخوڕ هه‌ڵبه‌ستن، خه‌یاڵی خاوه‌

گۆشتخۆرنهه‌موو ده‌عبای ئه‌م ناوه‌
كه‌چی هه‌ر ناوی گورگ به‌دناوه‌


بۆمرۆڤی بێ هێواش ، زه‌وی به‌ قه‌را خۆی ته‌سکه‌.

ئه‌گه‌ر مزگێنیه‌کتبۆ که‌سێک پێیه‌ ، په‌له‌ بکه‌ له‌ گوتنی.

باشترین به‌رنامه‌ داڕشتنبۆ داهاتوو ، سوود وه‌رگرتنی دروست له‌کا‌ته‌.

مرۆڤی کامل و ته‌واوکه‌سێکه‌ که‌ ژیانی خۆی به‌ ده‌ستی خۆی دروست بکات .

ئازادیبیرکردنه‌وه‌ و پێنوس و زمان و ....... ده‌بێته‌ هۆی ئاوه‌دانی ولات.

وتوویژیخۆت براده‌رانه‌ ده‌ست پی بکه‌.

جوانترین شعر له‌ سه‌رانسه‌ری جیهانلایه‌ لایه‌ی دایکانه‌.



behnam5555 09-24-2010 07:01 PM


ئیمان سه
‌برو لێبوردنه‌.

به‌ خۆڕاگری به‌ هه‌موو شتێک ده‌توانی بگه‌یت.

ئازادی مافه‌و ده‌بیت وه‌رگیرێ و دیاری نییه‌ پێشکه‌ش بکرێت.

به‌ هه‌بوونی ئیراده‌ی به‌هێز ده‌بیته‌ خاوه‌نی هه‌موو شتێک.

به‌فیڕۆدانی کات خۆ کوشتنێکی ڕاسته‌قینه‌یه‌.

بیر له‌ ژیان بکه‌نه‌وه‌ به‌لام خه‌می بۆ مه‌خۆن.

هاوڕێکانم دارایی و سامانی منن.

پێکه‌نین باشترین چه‌کی شه‌ڕه‌ له‌ دژی ژیان.

پیاوی زانا هه‌میشه‌ که‌سێکه‌ که‌ بیه‌وێ شتێک فێر بێت.

به‌خته‌وه‌ری له‌وه‌ دایه‌ سنووری هه‌موو شتێک بزانین و ڕێزی لێ بگرین.

خاوه‌نی ره‌وشت و ئه‌خلاقی پاک ڕۆحی کۆمه‌لگه‌ی خۆیانن.

عه‌شق و خۆشه‌ویستی باشترین ده‌رمانه‌.

راستگۆیی باشترین سیاسه‌ته‌.

به‌رده‌ام له‌دووای فێربوون به‌.

عه‌قل شتێکی تره‌ و قوتابخانه‌ شتێکی تر.

پشیله‌ ئه‌گه‌ر کوێریش بێت هه‌ر به‌دوای مشک دا ده‌گه‌ڕێت.

بۆ ئه‌وی بتونین ده‌بێ بزانین وه‌ بۆ ئه‌وه‌ی بزانین ده‌بێ بخوێنین که‌ واته‌ دابخوینین تا بتوانین.

به‌ردی گه‌وره‌ به‌ مانای نه‌هاوێشتنه‌.

هه‌رچی زۆرتر بیر‌ له‌ رابردوو بکه‌ینه‌وه‌ داهاتووێیکی باش مان ده‌بیت.

که‌س له‌ بێ ده‌نگی په‌شیمان نه‌بۆته‌وه‌ به‌لام زۆرن ئه‌وانه‌ی که‌ له‌ زۆر بله‌یی په‌شیمان بوونه‌ته‌وه‌.

بۆ سه‌فه‌ری ڕێگای هه‌زار کیلۆمه‌تری هه‌م ده‌بێ هه‌نگاوی یه‌که‌م هه‌لبگیرێت.

کاتێک له‌دایک ده‌بی هه‌موو پیده‌که‌نن ته‌نها تۆ ده‌گریێی ، له‌دنیادا به‌ جۆرێک بژی که‌ کاتێک رۆیشتی هه‌موو بگرین و ته‌نها تۆ پیبکه‌نی.




behnam5555 09-24-2010 07:05 PM


مرۆڤی زانا و ژیر به‌دوای شتێکدا ناگه‌ڕێت که‌ نه‌یێته‌ دی.

به‌ نه‌رمی و ئارامی سه‌رکه‌وتن خێراتر و به‌هێزتره‌.

شاد بن به‌ سه‌رکه‌ووتنی خه‌لکی دیکه‌ چونکه‌ سه‌رکه‌وتن بۆ هه‌موو که‌سێک هه‌یه‌.

ته‌نها سه‌ره‌تای هاوڕێ په‌یدا کردن ئه‌وه‌یه‌ که‌ سه‌ره‌تا خۆمان دۆستایه‌تی ده‌رببڕین.

نهێنی سه‌رکه‌وتن له‌ خۆراگری دایه‌.

پشوو دریژی و ئومێد دوو هۆکاری سه‌رکه‌وتنن.

ئه‌گه‌ر له‌ یه‌که‌مین هه‌نگاو دا سه‌رکه‌وتنمان به‌ ده‌ست بهێنایه‌ ، هه‌ول و کۆشش ئیتر هیچ واتایه‌کی بۆ نه‌ده‌ما.
لیبورده‌یی کلیلی شادی و به‌خته‌وه‌رییه‌.

من هه‌موو سه‌رکه‌ووتنه‌کانم قه‌رزداری ئه‌و ئومیدانه‌م که‌ له‌ قۆناغی لاوێتیدا له‌ دلمدا‌ چاندم بوو.

به‌خته‌وه‌ری له‌ ئه‌وه‌ دایه‌ مرۆڤ بزانیت چی ده‌وێ و ئه‌وه‌ی ئاره‌زویه‌تی به‌ دل و به‌ گیان بیت.

ره‌مز و سه‌رکه‌وتنتان ته‌نها ویست و ئیراده‌یه‌.

هیچ ڕۆژیک له‌ ئه‌مڕۆ به‌ نرخ تر نییه‌.

خۆشه‌ویستی میوه‌ی هه‌موو وه‌رزیکه‌ له‌به‌ر ده‌ستی هه‌مووان دایه.

ئه‌گه‌ر بته‌وێت تۆیان خۆش بوێ ، خۆشت بوێن وخۆشه‌ویست به‌.

زه‌رده‌خه‌نه‌ جوانترین ئارایشی ڕووخساره‌.

پینووس کاریگه‌رترن چه‌که‌.

دنیا ئه‌ونده‌ پر له‌ فره‌وانییه‌ که‌ چاره‌یه‌کتان نییه‌ بێجگه‌ له‌ شادی کردن.

له‌ تاریکیدا که‌ چا و ده‌ست به‌ بینین ده‌کات نرخی چاو ده‌رده‌که‌وێت.

ته‌نها بۆ مرۆڤی گه‌شبین ، خۆ دروست کردن بۆ داهاتوو مومکینه‌.

ده‌بێ بژی بۆ نوسین نه‌ک بنوسی بۆ ژیان.

خراپترین خه‌مه‌کان گوومان و دوو دلییه‌.

لیبوردن له‌ هه‌له‌کان تۆله‌ سه‌ندنه‌وه‌یه‌کی نه‌رمه‌.

له‌ نێو دلی خۆت دا بنووسه‌ هه‌موو رۆژێک باشترین و خۆشترین رۆژی ساله‌.

ژیان به‌ دیهێنانی به‌رهه‌می نه‌مره‌.

رۆژگار زۆر مێهره‌بانه‌ بۆ که‌سێک که‌ بزانێ کاتی خۆی چۆن و به‌چی تێپپه‌ڕ بکات.

به‌خته‌وه‌ری خێزانی درێژ خایه‌نترین و پته‌و ترین و شیرین ترین به‌خته‌وه‌رییه‌.

ته‌نها بێ ده‌نگی ده‌م گه‌یێنیته‌ زانین .

له‌گه‌ل خه‌لکی تر پێپکه‌نه‌ نه‌ک پێیان پێپکه‌نی.

هه‌له‌ کردن کارێکی ئاساییه‌ به‌لام دووباره‌ کردنه‌وه‌ی کاریکی بێ عه‌قلییه‌.

گۆڕینی فرمیسکی خه‌لکی بۆ شادی باشترن باخته‌وه‌رییه‌.

به‌خته‌وه‌رترین مرۆڤ ئه‌و که‌سه‌یه‌ که‌ بییه‌وێت که‌سێکی تر به‌خته‌وه‌ر بکات.

تووره‌ بوون تۆله‌ کردنه‌وه‌ی خه‌لکی تره‌ له‌ خۆت.

گرنگ له‌ که‌وتن دانیه‌ به‌لکو گرنگ له‌ دوباره‌ هه‌ستانه‌وه‌ دایه‌.

هه‌میشه‌ ئه‌و خۆشیانه‌ی‌ هاتینه‌ بیان ژمێره‌ نه‌ک ئه‌و شتانه‌ی نیتانه‌.

ئه‌گه‌ر بته‌وێت به‌ سه‌ر دنیادا زال بیت عه‌قل و ژیری به‌سه‌ر خۆت دا زال بکه‌.

شانس به‌لای ئه‌و که‌سانه‌ وه‌ ده‌چیت که‌ بڕوای به‌ کار کردنه‌ نه‌ک شانس.

باشترین کات بۆ په‌روه‌رده‌ کردنی ئیراده‌ قۆناغی لاوێتیه‌.

هه‌موو شتێک له‌ لای باریکیدا ده‌پسێ به‌لام زولم زۆری له‌ ئاستووریدا.

مرۆڤ ده‌بێ له‌گه‌ل خه‌لاکانی تر که‌م و له‌گه‌ل خۆی زۆر بدوێ.

جوانی راسته‌ و راستیش جوانه‌.

بۆ پیکهێنانی ژیانی هاوبه‌ش په‌له‌کردنی هه‌له‌یه‌ و دواخستنیشی هه‌له‌یه‌کی تره‌.

ئه‌گه‌ر مرۆڤ گوێ به‌ عه‌یبه‌ بدات هه‌رگیز به‌ ئاوات ناگات.

گه‌و‌ره‌ترین سه‌رمایه‌ متمانه‌ به‌ خۆکردنه‌.
گه‌وره‌ترین مامۆستا ئه‌زموونی تاقیکردنه‌وه‌یه‌.

گه‌وره‌ترن دیاری لێ بووردنه‌.

گه‌وره‌ترین شانازی ئیمانه‌.

به‌رد له‌ سه‌ری بده‌ی یان سه‌ر له‌ به‌ردی بده‌ی هه‌ر سه‌رت ده‌شکێ.

ژن هێنان کارێکه‌ که‌ ئه‌مڕۆ بکه‌ی زووه‌ سبه‌ی بکه‌ی دره‌نگه‌.

رق و کینه‌ ناتوانێت رق و کینه‌ له‌ ناو ببات به‌لام خۆشه‌ویستی ده‌توانیت.

زانست له‌ هه‌موو کارێک دا قسه‌ی یه‌که‌م ده‌کات به‌لام له‌ هیچ کارێک دا دوایین قسه‌ ناکات.

ئه‌گه‌ر هه‌موو مان گوێ له‌ یه‌کتر بگرین که‌س کینه‌ی که‌سی له‌ دل دا نامێنێت.


behnam5555 09-24-2010 07:08 PM


وتیان به‌ ڕێوی شاهیدت كێیه‌؟
وتی كلـكی خۆم، باوه‌ڕم پێیه
‌

حه‌زده‌كه‌ی دوور بی له‌ گێره‌ و كێشه‌
به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه
‌

به‌سمان به‌سه‌ردا لێده‌ گیزو فیز
پێوه‌دان خۆشه‌ نه‌وه‌ك ویزه‌ویز

له‌ شارو لادێ ئه‌م نه‌قڵه‌ باوه‌
گیای شین به‌ جێگای سه‌خته‌وه‌ ماوه
‌

شه‌ڕنه‌كه‌ر پیشه‌ی زوو دانیشتنه‌
به‌ردی زل به‌ڵگه‌ی نه‌هاویشتنه
‌

ئاو بتبا مه‌چۆ سه‌ر پردی نامه‌رد
چش با بخنكێی به‌ سه‌د ئێش و ده‌رد

وتیان پشیلـه‌، گووت به‌ ده‌رمانه‌
دایپۆشی به‌ خۆڵ ئه‌و بێویژدانه
‌

شوێن بۆ سه‌ر پیشه‌ی خۆی ده‌چێته‌وه‌
گیا له‌سه‌ر پنجی خۆی ده‌ڕوێته‌وه‌

قه‌ل ئه‌ڵێن لاسای كه‌وی كرده‌وه‌
ڕۆینه‌كه‌ی خۆیشی له‌بیر برده‌وه
‌

مه‌شهوره‌ بزن بۆ تاقه‌ شه‌وێ
جێگای خۆش ده‌كا له‌ كوێ وه‌ركه‌وێ

ناشكوری مه‌كه‌ به‌م به‌شه‌ كاكه‌
له‌ قوڕ ئه‌وه‌نده‌ تۆز هه‌ستێ چاكه
‌

قه‌ت مه‌ڵێ بوومان، بێژه‌ هه‌مانه‌
نان ئه‌و نانه‌یه‌ ئه‌مڕۆ له‌ خوانه‌

نانێ ڕۆژ په‌یدا بكه‌ و نانێ شه‌و
هه‌ڵمه‌گره‌ هه‌رگیز منه‌ت له‌م و له‌و

نه‌مدیوه‌ له‌ ئاش گه‌رمتر كاسه‌
مه‌گه‌ر له‌ژێریا هه‌بێ نیوكاسه
‌

قه‌ت له‌ شوێن چووان نه‌چیه‌وه‌ چاكه‌
به‌س لێرو له‌وێ كای كۆن به‌ با كه
‌

هێندێ كه‌س ئازاو ڕژدن له‌ شه‌ڕێ
هه‌تاكو لێیان وه‌ڕاست ده‌گه‌ڕێ


behnam5555 09-24-2010 07:10 PM



ئه‌مه‌شفه‌رموده‌ی قه‌دیمیه‌كانه‌
به‌رد له‌ جێگای خۆی قورس و گرانه
‌
ئه‌مه‌شنه‌قڵێكی له‌مێژ و كۆنه‌
پاداران بگره‌، بێ پا ئێخۆنه

كه‌سێنه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی
په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی

چكۆله‌ترینكرده‌وه‌ی ئینسان
له‌ سه‌د قسه‌ی زل باشتره‌ دیسان

ئه‌گه‌رقسه‌ی حه‌ق له‌ من ده‌پرسی
تێر ئاگای نییه‌ هه‌رگیز له‌ برسی

بۆئیشی بچوك، قه‌ت تێمه‌كۆشه‌
گۆم هه‌تا قووڵ بێ بۆ مه‌له‌ خۆشه
‌
ئاوتخوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی
به‌ردی تێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی

ئیشبه‌بێ زه‌حمه‌ت مه‌حاڵه‌ بوونی
پیاو ماسی بگرێ، ته‌ڕ ده‌بێ قوونی

قه‌دیمیده‌ڵێن بۆ ده‌سته‌وستان
هیچ فه‌رقی نییه‌ گه‌رمێن و كوێستان

دووڕووهه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری
هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری

شوانده‌ڵێن شوانیی پێ ئیفتیخاره‌
نانچنینه‌وه‌ی لا عه‌یب و عاره
‌
په‌سندتربووه‌ چ ئێستا، چ زوو
ڕێوی گه‌ڕیده‌ له‌ شێری نووستوو

پشیلـه‌ ده‌می بۆ دووگ نه‌ده‌چوو
ده‌یگوت پێم ناخوری، چه‌ند سوێره‌ په‌ككو

ڕووبه‌ڕووده‌بی له‌گه‌ڵ ژینی تاڵ
چونكی به‌ خه‌یاڵ كه‌س نه‌بووه‌ به‌ ماڵ

پیاوكارێك بكا كه‌ پێی بوه‌ستێ
دوو شوتی هه‌ڵناگیرێ به‌ ده‌ستێ

خۆتلێ نه‌گۆڕێ گه‌ر بوویته‌ گه‌وره‌!
مه‌شهوره‌ دنیا به‌ پێچ و ده‌وره‌


torkmanyegid 09-24-2010 07:33 PM

معانیشم را هم مینوشتی دیگه دوست گلم

behnam5555 09-24-2010 08:57 PM

سلام

دوست عزیزم لطف کن وبه صفحه اول یه نگاهی بینداز؛ ممنون گلم

گمشده.. 09-25-2010 10:50 PM

تا دهته نكي بوره بوره.... كوره نهمكيي كار زوره:eek:
تا خود دختر .خانوما دلشون نباشه....اقا پسرا نميتونن بهشون نزديك بشن به زور

دانه کولانه 09-25-2010 11:07 PM


ئه‌مه‌شنه‌قڵێكی له‌مێژ و كۆنه‌
پاداران بگره‌، بێ پا ئێخۆنه
سنگ را بسته و سگ را گشوده




كه‌سێنه‌گبه‌تی بێته‌ سه‌ر شانی
په‌ڵووڵه‌ بخوات، ده‌شكی ددانی
برای دریا دست میبرد دریا خشک میشود

چكۆله‌ترینكرده‌وه‌ی ئینسان
له‌ سه‌د قسه‌ی زل باشتره‌ دیسان
دو صد گفتار چو نیم کردار نیست

ئه‌گه‌رقسه‌ی حه‌ق له‌ من ده‌پرسی
تێر ئاگای نییه‌ هه‌رگیز له‌ برسی
از غرقه ی ما خبر ندارد اسوده که بر کنار دریاست ( بیشتر تاکید روی این هست که سیر از گرسنه خبر ندارد)

بۆئیشی بچوك، قه‌ت تێمه‌كۆشه‌
گۆم هه‌تا قووڵ بێ بۆ مه‌له‌ خۆشه
‌(نصیحت یک نهنگ به فرزندش
به موج اويز و از ساحل بپر هيز
به دين ما حرام امد كرانه )
منظور عدم رضایت به زیستنی بی ریسک و خطر و ساده و کوچک است


ئاوتخوارده‌وه‌ جارێك له‌ كانی
به‌ردی تێ مه‌خه‌، خۆ تۆ ئینسانی
آب را گل نکنید شاید در دور دست ....

ئیشبه‌بێ زه‌حمه‌ت مه‌حاڵه‌ بوونی
پیاو ماسی بگرێ، ته‌ڕ ده‌بێ قوونی
نابرده رنج گنج میسر نمیشود ...


دووڕووهه‌روایه‌ پیشه‌و ڕه‌فتاری
هه‌م له‌ ناڵ ئه‌دات، هه‌م له‌ بزماری
دو رو یکی به نعل میزند یکی به میخ

‌
پشیلـه‌ ده‌می بۆ دووگ نه‌ده‌چوو
ده‌یگوت پێم ناخوری، چه‌ند سوێره‌ په‌ككو
سیبی که دستت نرسید بچینی نذر پدرت میکنی ؟


پیاوكارێك بكا كه‌ پێی بوه‌ستێ
دوو شوتی هه‌ڵناگیرێ به‌ ده‌ستێ
ادم کاری را بکند که ممکن باشد دو هندوانه را با یک دست نمیتوان بلند کرد



گمشده.. 09-25-2010 11:32 PM

هي هي...يه خواصه كاكه لياسه
اي دادوبيداد..اين خوبه..تويي

گمشده.. 09-25-2010 11:46 PM

اينهل كومه كتهل كومه...بگي مرده خر كهو كوهه{قاط}

behnam5555 10-01-2010 12:43 PM


منایه‌وێ سفره‌ت ڕه‌نگین بێ!یان
نانت جۆیین بێ و خوڵقت گه‌نمینبێ

برای میهمان روی خوش بهتر از سفره رنگین است




حه‌زده‌كه‌ی دوور بی له‌ گێره‌ و كێشه‌
به‌قه‌د به‌ڕه‌ی خۆت پێ ڕابكێشه‌!

پاتو به اندازهی گلیم خودت دراز کن

شوێن بۆ سه‌ر پیشه‌ی خۆیده‌چێته‌وه‌
گیا له‌سه‌ر پنجی خۆی ده‌ڕوێته‌وه
هر کسی کو دور ماند از اصل خویش بازجوید روزگار وصل خویش


سوور نه‌بی له‌سه‌ر وه‌عده‌ و به‌ڵێنی
گه‌نجی دونیات بێ، پووشێك ناهێنی

وفای به عهد بالاترین گنج است


قه‌ل ئه‌ڵێن لاسای كه‌وی كرده‌وه‌
ڕۆینه‌كه‌ی خۆیشی له‌بیر برده‌وه

‌زاغ می خواست راه رفتن کبک رابیاموزد راه رفتن خودش را هم فراموش کرد .



ئه‌و كه‌سه‌ دۆستی گیانیگیانیته‌
هاوڕێی نه‌بوونی و لێقه‌وماویته

دوست خوب همسفر سختی های توست


وتیان به‌ ڕێوی شاهیدت كێیه‌؟
وتی كلـكی خۆم، باوه‌ڕم پێیه

‌به روباه گفتند شاهدت کیه گفت دمم


عه‌تر ده‌بێ خۆی بۆن بدا كاكه‌!
نه‌ك عه‌تار بڵێ زۆر عه‌تری چاكه

‌مشک آن است که ببوید نه آن که عطار بگوی


بۆ ئه‌م نه‌زیلـه‌ش گوێ ڕابدێره‌
چێشتی پڕ كابان، بێخوێ یا سوێره

آشپز اگر دو تا شود غذا یا شور می شود یا بی نمک



چكۆله‌ترین كرده‌وه‌ی ئینسان
له‌ سه‌د قسه‌ی زل باشتره‌ دیسان

سعدیا گرچه سخن دان ومصالح گویی
به عمل کار برآید به سخن دانی نیست.

behnam5555 10-10-2010 10:50 PM


1-لووتێکی کا تێری لووتێکی با .
توضیح : کنایه از شاخ فیل افتادن و کسی که زیاد مغرور است .

2-له بانۆ زه‌وقه له خوارۆ ته‌وقه .
توضیح : مَثَل چیزی است که ظاهرش با باطنش در تعارض است .

3-قه‌ل وه‌ قه‌ل یه‌ژێ روو ڕه‌ش.
توضیح : معادل فارسی : دیگ به دیگ می گه روت سیاه .

4- تا دووری سێوی سووری تا نزیکی مارمه‌زووکی.
توضیح : انسان ها تا از هم دور هستند همدیگر را دوست دارند ، اما وقتی در کنار هم باشند آن عطش دوری را ندارند . معادل فارسی : دوری و دوستی

5-قسه‌یه گۆشتی پێ ناگری ، گۆشتی پێ دامه‌نه.
توضیح : سخنی که متناسب با شرایط زمانی و مکانی نباشد از به زبان آوردن آن زیانبار می شوی .

6-له خۆیا سه‌رێ سینیه‌که.
توضیح : کنایه از حلوا پخش نمی کنن است .

7- گوڵ بۆی وه‌نه‌وشه نادا.
توضیح : هر گلی بویی دارد .

8-برامان برایی ، کیسه‌مان جیایی.
توضیح : حساب حساب است کاکا برادر .

9-ڕه‌فیقی نائه‌هل مه‌که و دۆستی بێگانه ، ئه تکا به‌تانه.
توضیح:رفاقت با نااهلان باعث رسوایی ات میشود.

10-شێر به گویچکه ئه‌گرێ.
توضیح : کنایه از شجاعت و شهامت است.

۱۱-ڕاس بچو و حاکم مه‌چوو. ( که لهوڕی )
توضیح : سعی کن رفتارت درست باشد تا دچار مشکل و دردسر نشوی .

۱۲-قه‌وم گۆشتی یه‌ک بخوا ، زوقوانی یه‌ک ناشکینێ.
توضیح : خویشاوندان هر چند بد باشند ولی در حفظ آبرویت می کوشند.

۱۳- ئه‌گه‌ر گوڵ نیه‌ی دڕکیش مه‌به.
توضیح : اگر عامل خیر نیستی شر هم مرسان.

۱۴-دۆس ئه‌وه‌یه بمگرینێ نه‌ک بمکه‌نینیێ.
توضیح:دوست واقعی آن است که مرا بگریاند نه مرا بخنداند.

۱۵-قورواق وه قیڕه قه‌وی ناوێ.
توضیح : معادل فارسی : با حلوا حلوا گفتن دهان شیرین نمی شود.

۱۶-بزنێکی گه‌ڕ ، ڕانێ گه‌ڕ ئه‌کات.
توضیح : کنایه از سرایت فساد از انسانهای فاسد به جامعه است.

۱۷-سه‌ری بێ رۆزی هاله ژێر خاکا.
توضیح : هر کسی که در این دنیا هست روزیش مشخص و معلوم است.

۱۸-رۆزی به قول ناگیرێ.
توضیح : رزق و روزی بیش از حدی که مقدر است با سعی و تلاش به دست نمی آید.

۱۹-یه‌ک پێ وه یه‌ک رۆژ ، دوو پێ وه دوو رۆژ.
توضیح : هر چیز به تناسب تکاملش زمانبر است.
۲۰-خوا بدا له که‌سێ ، هه‌ر دوو چاوی کوێر ئه‌کا و باڵی ئه‌وه‌سێ.
توضیح : مأیوس شدن از علائم بدبختی است.

۲۱-کاری گه‌ن مه‌که و له خوا مه‌لاڵێرۆ.
توضیح : گناه نکردن از توبه کردن آسانتر است.

۲۲- نوێژ که‌ری نوورینی ، کار که‌ری شیرینی.
توضیح : نمازگزاردن باعث نورانی شدن چهره و کارکردن باعث جذابیت و دلنشینی انسان می شود.

۲۳- ئاو له گه‌وره‌وه ئه‌رژێ.
توضیح : هر کاری از بزرگتر شروع می شود.

۲۴-فه‌رزه‌ن خاڵو وه‌ڵووه.
توضیح : اخلاق و رفتار فرزند به دایی اش می رود.

۲۵- هه‌وهه‌وی شوێنی گورگ.
توضیح : کنایه از کارهای بیهوده بعد از رخداد فاجعه.

۲۶- کوڕی زرنگ بێت تاریکه شه‌و فره‌س.
توضیح : اگر کسی واقعاً خواهان انجام کاری باشد فرصتهای زیادی برای انجام آن دست می دهد.

۲۷- به‌ردێ که شێت بیخاته بنی گۆم هه‌زار ژیر ده‌ری نایه‌رێ.
توضیح : دردسری که جاهلان به آسانی آنرا ایجاد میکنند دانایان به این آسانیها نمیتوانند چاره کنند.

۲۸- قسه یا له شێت بگره یا له مناڵ .
توضیح : حرفهای صادقانه را از بچه ها و ساده لوحان بشنوید.


behnam5555 10-14-2010 11:53 PM

خودا هه‌م نه‌ججاڕه‌ و هه‌م دارتاشه
یه‌کــــی ده‌خا ئه‌و که‌ر و جـــاشـه


*هه‌ژار زانـــا بـــــــێ، نـــه‌زانــــه
دارا شـــووره‌ییشـــــی لــێ جوانه


*خــۆشـه‌ ئینسان گیرفانـی گه‌رم و گــوڕ بــێ
ئه‌رکـی سه‌رشانــی ســووک بــێ و تازه‌ کـوڕبێ ‌‌‌‌‌‌‌


*حــه‌یفـــه‌ جێــی شێــــــــــــران
رێـــــــوی لێـــی بکـــه‌ن گێــــران


*ئه‌گه‌ر گوڵ نیت بۆ باغچه‌ی
ژیان دڕکیــــش مه‌به‌ بــۆ ئازادی گیــــان


*که‌ وه‌ستا دای بنــــێ خشتـــــی هه‌وه‌ڵ خوار
هـــه‌تا خۆریـــــش بچــــــێ هه‌ر خواره‌ دیــــوار


*حه‌ق له‌قه‌ ئه‌مڕۆ،ده‌به‌سیه‌ کێیه‌ گوێت لێ راگرێ
هه‌رحه‌قه‌ وبه‌رشه‌ق دراوه‌،نه‌ک شه‌قێکت به‌ر که‌وێ


*مه‌ڵێ دارێک شکا وئیتروشک بوو
سبه‌ینێ هاکا دیتت ،غه‌ڵفی هه‌ڵچــــوو


*ده‌وڵه‌مه‌ند هه‌رچی خه‌ڵکی له‌ده‌وره‌
بایه‌خــــی نییــــه‌ ،سێبـــه‌ری هه‌وره


*که‌ تــۆئاغــا بــــی و منـیش ئاغـــا
کــــێ به‌ڕه‌ی شــڕمــــان بۆ راخـــــا


*رێی چاکان بگره‌ هه‌تاکــوو ماوی
‌ ئه‌وه‌ی ناوی نایی،ون نه‌که‌ی نـــاوی


*دۆستی حه‌قیقـــی کێیه‌؟بیناســـــه
قه‌ت مه‌یـده‌ له‌ ده‌ست زۆر به‌ ئه‌ساسه


behnam5555 10-14-2010 11:56 PM


هه‌مــــوو باغێک پـــڕ له‌ گوڵـــه
تــــه‌نیــــا گوڵێـــک بــــه‌ دڵــــــــــه


*بولبولی کورد وه‌کوو باز ده‌نوێنێ
هه‌ر له‌ به‌رزاییه‌وه‌ ده‌خوێنـــــــــــــێ


*ئه‌گه‌رشه‌نبه‌ ببارێ پێنج و شه‌ش ده‌کا
ئه‌گه‌ر جومعه‌ ببارێ شه‌نبه‌ خۆش ده‌کا


*ماینه‌ کوێت ره‌وتی که‌ جاران ده‌تکوت ره‌وتی ئاهووه
‌‌‌‌‌ ئێسته‌ هه‌ستانی له‌سه‌ر ئاخوڕ به‌ یاهوو یاهووه


*بۆ ئیشی بچووک قه‌ت تێمه‌کۆشـــه
‌‌ گۆم هه‌تا قووڵ بێ بۆ مه‌له‌ خۆشـــه‌


*برای گیان هێشتا ئه‌سپ نه‌کڕاوه
‌ ئاخـــوڕ هه‌ڵبه‌ستن ،خه‌یاڵــــی خــاوه


*نانێ رۆژ په‌یدا بکه‌ و نانێ شــه‌و
هه‌ڵمه‌گـــره‌ هه‌رگیز منه‌ت له‌م و لـــه‌و‌


*ئه‌وه‌ی له‌ پوشێـــک نه‌کۆڵێتـــه‌وه
‌ لــــۆده‌ی کای به‌رن ،ناپــــرسێتـــــه‌وه


*به‌س له‌مه‌ زیاترخۆت گێل وکه‌ڕکه
‌ ئه‌و ماسته‌ بـــــێ موو نییه‌ باوه‌ڕکــــه‌


*شایی نه‌کراوه‌،ده‌هۆڵ ته‌قه‌ی دێ
به‌ن نه‌ڕێســـراوه‌،جۆڵا شــــه‌قـــه‌ی دێ


behnam5555 10-14-2010 11:59 PM



*خه‌یاڵ خه‌زێنه‌ی به‌ که‌س نه‌داوه‌
زێــــــڕ دۆزینـــــه‌وه‌،خه‌یـــــاڵ پڵــــاوه‌


*چکۆله‌تـــرین کرده‌وه‌ی ئینسان
له‌ســـه‌د قســـه‌ی زل باشتــــــره‌ دیسان


*هه‌رگیز مه‌به‌ عه‌نته‌ری پیــاوێ
تــۆ هـــــه‌ڵپـــه‌ڕی بــه‌و بــــده‌ن پڵاوێ


*ئه‌گه‌ر نایناسن ئاغای هه‌ر وه‌ته‌
له‌ ته‌قه‌ی که‌وگیر،گوێی وه‌ک که‌ر جووته


*به‌ ئاسمانی ساو و به‌ ئه‌ستێره‌ی سیس
به‌ من سه‌گ ده‌وه‌ڕێ به‌ تۆ پشیله‌ی پیس


*ئاگــــرت گه‌رمــــی نه‌کردین
دووکه‌ڵت کوێــــری کــــــــردین


*رۆڵه‌ به‌ دایم روو که‌ره‌ خودا
هه‌رچــــی گا کێڵای نابێ گا بیخوا


*هێنده‌ بخوێنه‌ که‌ خوێنده‌وار بی
له‌ نێو کۆمه‌ڵدا زرینگ و هوشیار بی


*کوڕی ئه‌ده‌ب به‌ نه‌ کوڕی باوک
که‌ کوڕی ئه‌ده‌ب زیندووی ده‌کا ناوی باوک


*خۆ گر به‌ له‌به‌ر مێحنه‌ت و زه‌حمه‌ت
تا ده‌کرێته‌وه‌ ده‌روازه‌ی ره‌حمــــــه‌ت


*ئاسمان یه‌ک ره‌نگ و یه‌ک ته‌رزه‌
بــۆیه‌ هه‌میشـــــه‌ ســــه‌ر بـــه‌رزه


*مێشکێ که‌ ئێشقی تێدا نه‌بێ گوێزی پووچه‌ڵه‌
لێوێ که‌ پێکه‌نینی له‌سه‌ر نه‌بێ داری گه‌نده‌ڵه

behnam5555 10-15-2010 12:02 AM


*هـــه‌ر که‌س بیخـــوا به‌ خه‌ستی
عاقیبـــــه‌ت ده‌یــــدا له‌ ده‌ستـــــــی


*خوێنی ده‌ڕژێ که‌سێ لێوت بمژێ
سه‌یره‌ من تۆم نه‌دی خوێنم ده‌ڕژێ


*له‌ دووی جــوان مه‌ڵـــــــێ ئاخ
کوێـــــره‌ کانیـــــان مه‌کـــه‌ بـــاخ


*کشـــه‌ کشـــه‌ پــۆپه‌ ره‌شـــــــه
میــــــوان رۆژێـــک و دوان خۆشه


*یه‌کـــــێ نییه‌تی نانــــی شه‌وێ
ئه‌نگووستیلــــه‌ی زێـــــــڕی ده‌وێ‌‌‌‌


*قه‌رز کۆن ده‌بێ نافه‌وتێ به‌ڵام
یه‌خه‌ی قه‌رزدار مه‌گره‌ بــــه‌رده‌وام


*مه‌گری بۆ گوڵێ که‌ خاک به‌سه‌ره‌
بگری بۆ گولێ که‌ دڵ په‌روه‌ره‌
.


*بنی هه‌نبانه‌ کونــی تێـــدا بـــێ
به‌ جه‌واڵ تێی که‌ی هێشتا پڕ نابێ


*که‌س په‌نا نابا بۆ سێبه‌ری کوند
ئه‌گه‌ر جێی نه‌بێ له‌ شار وله‌ گوند


*قسه‌ی قه‌دیمــان یاد بێنــــــه‌وه
کـــــوڕ به‌ مه‌له‌ی باب ناپه‌ڕێته‌وه


*باغی بێ په‌رژین زینه‌تی نییه‌
خوشکــــی بـــێ برا قیمه‌تـــی نییه


*هه‌ڵۆ ناچێتــــــه‌ هێلانه‌ی قاڵاو
ئه‌گه‌ر هه‌ڵپڕووکێ له‌به‌ر سووره‌ تاو


*ژن ده‌ڵێ:نانی وشکم ده‌ست که‌وێ
خۆشــــه‌ نه‌ک پڵاو له‌ په‌نـــا هه‌وێ‌‌


*چـــاو ئه‌گــــه‌ر لوتیــان له‌ نێوان دا نـــــه‌بوایـــه‌
یه‌کتریـــان ده‌خوارد ئه‌و دوو بـــــرایـــــه


behnam5555 10-15-2010 12:05 AM


*
قسه‌ی قه‌دیمی له‌ که‌س مه‌پۆشه‌
دۆم هه‌تا رووت بێ مه‌زاقی خۆشـه‌‌


*باوه‌ ژن نه‌دا چه‌پۆک له‌ هه‌تیو
هه‌رگیزفێرنابێ رێی ئه‌م دیو، ئه‌ودیو


*که‌ سیاسه‌ت که‌وته‌ نێو ژنان
ده‌بــــێ ده‌ست بکه‌ی به‌ قوڕ پێــوان


*چاکه‌ وخراپه‌ قه‌ت ناچێ له‌ ناو
ون نابـــــێ ئه‌گه‌ر بیخه‌یته‌ نێــــو ئاو


*ئه‌گه‌رهه‌زارساڵ باران نه‌بارێ
هه‌ر ئاو هه‌رزانتـــــره‌ له‌ نانــــــــێ


*نامه‌وێ بۆمن ببارێ له‌ هه‌ورێ
گشت زه‌وی و زاری خه‌ڵکی دانه‌گرێ


*ئه‌وه‌ی به‌ چاکه‌ی چاکان نه‌زانێ
دوایـــی داده‌مێنـــــێ بۆ له‌ته‌ نانــــــێ


*کامه‌یان ده‌وڵه‌مه‌نده‌ مه‌رد و ره‌ند
تۆنـــێ نامووس ده‌دا به‌ تۆنــێ قه‌ند


*ده‌ندووکی بازی بۆ شمشاڵ نابێ
زێڕ له‌ خاک ده‌رهێن ده‌بێ زانا بێ


*مردن به‌ شه‌ڕه‌ف خۆشتر له‌ ژیانه‌
حیـــــز و سڵامه‌ت نیازی خوێڕیانه‌


*میساله‌ گه‌ر بـــرا یاری برا بــێ
له‌ لای خودا مه‌گه‌ر ده‌رد و به‌ڵا بێ


*ئه‌و که‌سه‌ پیاوه‌ بۆ خاک و ئاوی
رۆ دانـــــێ وبه‌ چاک بمێنـــێ ناوی

behnam5555 10-15-2010 12:07 AM

*که‌وای به‌رم فـــــــــــــــڕه‌ی دێ
ده‌ست بـــده‌ له‌ زگم قــــــــۆڕه‌ی دی


*هه‌ر دارێ کرمی له‌ ناو خۆی دایه
‌ ده‌شکێ و ده‌که‌وێ به‌ سووکه‌ بایه‌


*قه‌ڵای میـــران به‌ده‌ست ناکه‌س ده‌نه‌خشــــــــێ
دار هــۆره‌ له‌ خــــۆی بـــێ زوو ده‌قه‌ڵشێ.


*هێنـــــده‌ فـــوو له‌ دۆ نــاکا
هه‌رچــــی ده‌ست که‌وێ ده‌یخـــوا


*گه‌ر ناتخورێ بنــــی رانی
چت داوه‌ له‌ نانی شوانــــــــــــی


*به‌ زۆر بستێنـــــــی مه‌ڕێ
که‌لله‌ ســــــــه‌رت دێتــــــــــه‌ رێ


*به‌ گورگیان کوت ببه‌ به‌ شوان
دای دایــــــه‌ قه‌ڵپـــــی گــــــــریان

وتیان: گورگه‌ ده‌گری،بــــــــــۆ؟
وتی: ده‌تـــــــرســــــــم لــــــه‌ درۆ


*هه‌مووی شه‌ل وقۆڕوقنگ ده‌رهاتوو
یه‌کێک نییــــه‌ خێــر وه‌ڕێ هاتوو


*به‌ قسه‌ی خۆش مارله‌ کون دێته‌ ده‌ر
کاریــــــش سه‌خت بوو ده‌چێته‌ سه‌ر

behnam5555 10-15-2010 12:09 AM

خوێندنه‌وه‌ی بێ بیر کردنه‌وه‌
هه‌ر وه‌ک چێشت قووت دانی بێ جاوین وایه‌
.


*هه‌موو دارێک گوڵ ده‌کا،به‌ڵام به‌ر ناگرێ.


*ماسی له‌ گه‌ڵ ئاو ماره‌یی بڕاوه‌.


*ئه‌گه‌ر ده‌وڵه‌مه‌ند بووی هه‌موو که‌سێک که‌سته‌،ئه‌گه‌ر که‌وتی که‌س ناتناسێ.


*ماڵی حه‌رام سه‌ری ئه‌ستووره‌ و بنی باریک.


*ئه‌قڵی ژن له‌ کۆشی دایه‌.


*سه‌گ به‌ ژن ناوه‌ڕێ.


*مار که‌ سه‌ری هێشا له‌ سه‌ر ڕێگا ده‌خه‌وێ.


*هێندێ که‌س پووڵ ده‌ده‌ن و به‌ڵا بۆ خۆیان ده‌کڕن.


*ژن به‌ڵایه‌ به‌ڵام هیچ ماڵێک بێ به‌ڵا نابێ.


*خوێ له‌ خوێداندا سوێرایی نییه‌.


*خۆشه‌ویستی دوور و نیزیکی بۆ نییه‌.


*هێلکه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ جووچکه‌ی سبه‌ینێ باشتره‌.


*ئه‌وه‌ی هه‌ڵی گرت شمشێر ،نابێ بترسێ له‌ شێر.


*غونچه‌ بچنه‌،گوڵ مه‌چنه‌،با گوڵ په‌رێشانیش بێ.


*زاوا باره‌ به‌ری خه‌سوانن.


*به‌د نێو کردنی خه‌ڵک چه‌کی نا‌مه‌ردانه‌.


*په‌شیمانی شاخی بوایه‌ سه‌د گه‌ز ده‌بوو.


*به‌ ته‌ماشا کردن بوایه‌،سه‌گ زوو فێری قه‌سسابی ده‌بوو.


*گوڵ ئه‌گه‌ر بۆنیشی نه‌بێ له‌ جوانی که‌م نابێته‌وه‌.


*دیزه‌یه‌ک کابان بیشکێنێ ده‌نگی نایه‌.


*که‌ر ئه‌گه‌ر باره‌ تفه‌نگیشی پێوه‌ بێ ،گورگ ده‌یخوا.


*شه‌ڕ ئه‌گه‌ر ده‌رکی ماڵی لیگرتی ،ده‌بێ بڵێی به‌خێر بێ.


*زینی ئه‌سپ بۆ گوێدرێژ نابێ.

*زاری خه‌ڵکی کونه‌ دیوار نییه‌ په‌ڕۆی تێهاوی.


imann 10-15-2010 11:11 AM

گریدی مشتگه ، وله کی دریایگه؟زگه

میگیریش به اندازه یه مشته ولی ولش کن یه دریا میگیره؟شکم

behnam5555 11-02-2010 03:19 PM


ضرب المثل های کرمانجی

وله خادیه خا ناس نه ده کئر = سگ صاحبش رو نمیشناخت

خادئ طه گئر که ،ته لوه خئزانئ پئر که = خدا تو را بزرگ و قاطی همه بچه کنه

خاندئنئ که ران و لیسطئنئ سان = خواندن خرها و رقصیدن سگها

خئزان گه ره ئه ل بوحه = بچه باید صالح باشد

خورئشئ که وئ رئجئمه = خوراک کبک ریگه

چاو چاو نه حه دی = چشم چشم را نمیدید

چاو و چئرا باو و بئرا = ای چشم و چراغ ای پدر و برادر من

دئله شئوئن بئخازه ژه شاخئ بئزئنئ شیر ده دووشه=اگر چوپان بخواهد از شاخ بز هم شیر میدوشد

دینو بئره و کئ جايل حات = ديوانه فرار کن که جوان آمد .

ده وه ئه گه ر گئره، بارئ وی ژئ گئره = اگر شتر بزرگ است بارش هم بيشتر است .

رئوی نه ده که ته کونئ (حه ژئکه ک- حیواله ک ) له دووچئ خا گئرئ داحوو
= روباهه تو سوراخ جا نمیشده جارو هم به دمش بسته بود

ژه قئلیالئ خه لکئ گه ره زوو داکه وی = از اسب ديگران بايد زود پياده شد .

ژه قه طیئ فئلئتیه = از قحطی رها شده است

ژه بئ ئه قلئ صد سال ئومر ده که = از کم عقلی صد سال عمر میکند

ژه ئش طئم ئه و ده وئ نوو وه ناوه = من از آسياب مي آيم ، او مي گويد نوبت نيست .

شوور وه فه کئ خا گئرطیه = شمشیر به دهان خود گرفته است


طه نئلوئنه بیچئنئ ، داسئ طه کئ حئل ناگئرئن = تو رو نذارند درو کنی . داست را هم نمیگیرند

طو حه ر چئ ده وئژی ئه و که رئ وه ر خا داجوو = تو هر چی بگی اون خر خودش را هی میکند

قئلیالان نال ده کئرئن که ران سومئنه خا پیشطا ده حانین
= اسب ها را نعل میکردند خرها سم شان را جلو می آوردند

قئلیف ده گه ره ده ر خوینئ خا ده وینه = دیگ میگردد و در همشان خودش رو پیدا میکند

که چئکان بووک ده کئرئن ، ژئنه بیان ژه دستئ په وه رکه توحوون
= دخترا رو عروس میکردند زن بیوه هادست و پاشون و گم کرده بودند

که چئکئ جینارئ بئحووشه ، سوولئ لئنگان که لووشه
= دختر همسایه کم هوش و کفش پاش گالش است

کئر ، مه گه ر ژه زئیروو گه ره له زئکا خا داحی = چاقو مگر از طلا بود بايد به شکم خود بزني .

که رران وه گووچئک ده که = کرها را شنوا میکند(کنایه)

که ساگیئ قره طه نه = چوب بسیار سیاه که با آن آتش تنور را زبانه می دهند

کینئ دامارئ کینئ ده وه یه = کینه نامادری مثل کینه شتر است

له حیوئ گوطیه وه ر مه که و از حاطئم = به ماه گفته نتاب من اومدم

مه سکئ شئرینئ مه خه لک بوخه ،ده وئ طئرشئ خه لکئ ئه م بوخونی
= کره شیرین ما را مردم و دوغ ترش مردم را ما باید بخوریم

مالئ مئن مار بوخه چه رم داوئ = مال منو مار بخورد پوست می اندازد

مئسطئ شئران کئ گئرطیه = کسی دست شیرها رو نبسته است

وه طئنئ مئردان ، زئندان حه ر شه و په لاو ده خون= به خيال مرده ها . زنده ها هر شب پلو ميخورند.

وه گه پان ئاده م ده ره ایمامئ چه پان = با حرف آدم سمت امام چپی ها میرود


( مهدی زینلی )

behnam5555 11-13-2010 10:21 PM




1- لووتێکی کا تێری لووتێکی با .


توضیح : کنایه از شاخ فیل افتادن و کسی که زیاد مغرور است .


2- له بانۆ زه‌وقه له خوارۆ ته‌وقه .


توضیح : مَثَل چیزی است که ظاهرش با باطنش در تعارض است .


3- قه‌ل وه‌ قه‌ل یه‌ژێ روو ڕه‌ش.


توضیح : معادل فارسی : دیگ به دیگ می گه روت سیاه .


4- تا دووری سێوی سووری تا نزیکی مارمه‌زووکی.


توضیح : انسان ها تا از هم دور هستند همدیگر را دوست دارند ، اما وقتی در کنار هم باشند آن عطش دوری را ندارند . معادل فارسی : دوری و دوستی


5- قسه‌یه گۆشتی پێ ناگری ، گۆشتی پێ دامه‌نه.


توضیح : سخنی که متناسب با شرایط زمانی و مکانی نباشد از به زبان آوردن آن زیانبار می شوی .


6- له خۆیا سه‌رێ سینیه‌که.


توضیح : کنایه از حلوا پخش نمی کنن است .


7- گوڵ بۆی وه‌نه‌وشه نادا.


توضیح : هر گلی بویی دارد .


8- برامان برایی ، کیسه‌مان جیایی.


توضیح : حساب حساب است کاکا برادر .


9- ڕه‌فیقی نائه‌هل مه‌که و دۆستی بێگانه ، ئه تکا به‌تانه.


توضیح : رفاقت با نااهلان باعث رسوایی ات میشود.


10- شێر به گویچکه ئه‌گرێ.


توضیح : کنایه از شجاعت و شهامت است.


11- ڕاس بچو و حاکم مه‌چوو. ( که لهوڕی )


توضیح : سعی کن رفتارت درست باشد تا دچار مشکل و دردسر نشوی .


12- قه‌وم گۆشتی یه‌ک بخوا ، زوقوانی یه‌ک ناشکینێ.


توضیح : خویشاوندان هر چند بد باشند ولی در حفظ آبرویت می کوشند.


13- به‌ردێ که شێت بیخاته بنی گۆم هه‌زار ژیر ده‌ری نایه‌رێ.


توضیح : دردسری که جاهلان به آسانی آنرا ایجاد میکنند دانایان به این آسانیها نمیتوانند چاره کنند.


14- قسه یا له شێت بگره یا له مناڵ .


توضیح : حرفهای صادقانه را از بچه ها و ساده لوحان بشنوید.

15- ئه‌گه‌ر گوڵ نیه‌ی دڕکیش مه‌به.


توضیح : اگر عامل خیر نیستی شر هم مرسان.


16- دۆس ئه‌وه‌یه بمگرینێ نه‌ک بمکه‌نینیێ.


توضیح : دوست واقعی آن است که مرا بگریاند نه مرا بخنداند.


17- قورواق وه قیڕه قه‌وی ناوێ.


توضیح : معادل فارسی : با حلوا حلوا گفتن دهان شیرین نمی شود.


18- بزنێکی گه‌ڕ ، ڕانێ گه‌ڕ ئه‌کات.


توضیح : کنایه از سرایت فساد از انسانهای فاسد به جامعه است.


19- سه‌ری بێ رۆزی هاله ژێر خاکا.


توضیح : هر کسی که در این دنیا هست روزیش مشخص و معلوم است.


20- رۆزی به قول ناگیرێ.


توضیح : رزق و روزی بیش از حدی که مقدر است با سعی و تلاش به دست نمی آید.


21- یه‌ک پێ وه یه‌ک رۆژ ، دوو پێ وه دوو رۆژ.


توضیح : هر چیز به تناسب تکاملش زمانبر است.


22- خوا بدا له که‌سێ ، هه‌ر دوو چاوی کوێر ئه‌کا و باڵی ئه‌وه‌سێ.


توضیح : مأیوس شدن از علائم بدبختی است.


23- کاری گه‌ن مه‌که و له خوا مه‌لاڵێرۆ.


توضیح : گناه نکردن از توبه کردن آسانتر است.


24- نوێژ که‌ری نوورینی ، کار که‌ری شیرینی.


توضیح : نمازگزاردن باعث نورانی شدن چهره و کارکردن باعث جذابیت و دلنشینی انسان می شود.


25- ئاو له گه‌وره‌وه ئه‌رژێ.


توضیح : هر کاری از بزرگتر شروع می شود.


26- فه‌رزه‌ن خاڵو وه‌ڵووه.


توضیح : اخلاق و رفتار فرزند به دایی اش می رود.


27- هه‌وهه‌وی شوێنی گورگ.


توضیح : کنایه از کارهای بیهوده بعد از رخداد فاجعه.


28- کوڕی زرنگ بێت تاریکه شه‌و فره‌س.


توضیح : اگر کسی واقعاً خواهان انجام کاری باشد فرصتهای زیادی برای انجام آن دست می دهد.





اکنون ساعت 08:44 PM برپایه ساعت جهانی (GMT - گرینویچ) +3.5 می باشد.

Powered by vBulletin® Version 3.8.4 Copyright , Jelsoft Enterprices مدیریت توسط کورش نعلینی
استفاده از مطالب پی سی سیتی بدون ذکر منبع هم پیگرد قانونی ندارد!! (این دیگه به انصاف خودتونه !!)
(اگر مطلبی از شما در سایت ما بدون ذکر نامتان استفاده شده مارا خبر کنید تا آنرا اصلاح کنیم)