استحاله چیست؟
اگر جنس چیز نجس به طوری عوض شود که به صورت چیز پاکی در آید، پاک می شود و می گویند استحاله شده است . مثل آن که چوب نجس بسوزد و خاکستر گردد، یاسگ در نمکزار فرو رود و نمک شود ولی اگر جنس آن عوض شود، مثل آن که گندم نجس را آرد کنند یا نان بپزند، پاک نمی شود.
کوزه گلی و مانند آن ،که از گل نجس ساخته شده نجس است و باید از ذغالی که از چوب نجس درست شده اجتناب نمایند.
چیز نجسی که معلوم نیست استحاله شده یا نه ، نجس است .
اگر شراب به خودی خود یا به واسطه ی آنکه چیزی مثل سرکه و نمک در آن ریخته اند سرکه شود، پاک می گردد.
شرابی که از انگور نجس درست کنند، به سرکه شدن پاک نمی شود، بلکه اگر نجاستی هم از خارج به شراب برسد،
احتیاط واجب آن است که بعد از سرکه شدن از آن اجتناب نمایند
سرکه ای که از انگور و کشمش و خرمای نجس درست کنند نجس است .
اگر پوشال زیر انگور یا خرما داخل آنها باشد و سرکه بریزند، ضررندارد. و نیز اگر پیش از آن که خرما و کشمش و انگور سرکه شود، خیار وبادمجان و مانند اینها در آن بریزند، اشکال ندارد.
آب انگوری که جوش آمده ، پیش از آنکه ثلثان شود، یعنی دو قسمت آن کم شود و یک قسمت آن بماند، نجس نیست ولی خوردن آن حرام است . ولی اگر ثابت شود که مست کننده است ، حرام و نجس می باشد و فقط به سرکه شدن پاک و حلال می شود.
اگر مثلا در یک خوشه غوره یک دانه یا دو دانه انگور باشد،چنانچه به آبی که از آن خوشه گرفته می شود آبغوره بگویند و اثری از شیرینی درآن نباشد و بجوشد، پاک و خوردن آن حلال است .
چیزی که معلوم نیست غوره است یا انگور، اگر جوش بیاید، حرام نمی شود.