اخبار کوتاه بخش نجوم

[SonBol]

ما می‌دانیم که سیاره‌های منظومه شمسی خودمان، تنها سیاره‌های کهکشان‌ها نیستند که به دور یک ستاره می‌گردند. اما هیچ‌وقت عکس مستقیمی از آن‌ها نداشته‌ایم. خبری که دیروز در عناوین اول بسیاری از خبرگزاری‌ها بود، خبر موفقیت دانشمندان در گرفتن اولین عکس از سیاره‌ای بود که به دور یک ستاره، مانند خورشید خودمان، می‌گردد. آن نقطه کوچک در گوشه بالا، سمت چپ تصویر را می‌بینید؟ این همان سیاره است! بر اساس گزارشی که پاپ‌ساینس دیروز منتشر کرده، اندازه این سیاره حدودا 8 برابر سیاره مشتری است و ستاره خورشید مانندی که در این تصویر گرفته شده با نور فروسرخ می‌بینید، 1RSX J160929.1-210524 نام دارد. عجب اسمی! این سیاره یک ویژگی خاص دیگر هم دارد،‌ نظریه‌های سیاره‌شناسانه دانشمندان را زیر سوال برده است! این سیاره با حجم عظیمی که دارد، خیلی خیلی از ستاره خود دور است. فاصله‌اش از ستاره‌اش 300 برابر فاصله مشتری از خورشید است و به زمان ما 1000 سال طول می‌کشد تا یک‌بار دور ستاره بچرخد. به نظر می‌رسد یا بر خلاف آن‌چه پیش از این تصور می‌شد، سیاره‌ها با شیوه‌های متفاوتی شکل گرفته‌اند و یا این که این منظومه خیلی خیلی جوان است و سیاره‌های دیگری از برخوردهای نزدیک سیاره‌های بزرگ موجود، در آینده درون منظومه متولد خواهند شد.

[SonBol]

فضاپیمای کاسینی ناسا که ماموریتش گردش اطراف سیاره زحل است، مرتب عکس‌های متفاوتی از این سیاره و قمرهایش مخابره می‌کند. ما انسان‌ها دست کم در حال حاضر توانایی مشاهده این‌گونه منظره‌ها را از نزدیک نداریم. به همین دلیل همه عکس‌های کاسینی به نوعی اعجاب‌آور و زیبا تلقی می‌شوند. پاپ‌ساینس دیروز آخرین اثر هنری کاسینی را منتشر کرده است.

در این تصویر،‌ یکی از قمرهای زحل به نام دیون را به طور واضح جلوی تصویر مات قمر دیگر زحل به نام تیتان می‌بینید. تیتان همان قمر زحل است که توجه دانشمندان را به خود جلب کرده است. بسیاری معتقدند که تیتان دارد مراحلی مشابه مراحل اولیه شکل‌گیری حیات بر روی زمین را می‌گذراند. ممکن است در اعماق این قمر، در حال حاضر گونه تازه‌ای از حیات در حال شکل‌گیری باشد!
برگردیم به زمین خودمان!‌ چه‌قدر در مورد نیروی جاذبه زمین می‌دانید؟ یا بهتر بپرسم، تصورتان از نیروی جاذبه زمین چیست؟ فکر می‌کنید فراگیر و یکسان است یا همان‌طور که نقشه جدید جاذبه زمین می‌گوید، خیلی هم در مناطق مختلف متفاوت است؟ ماهواره جی.او.سی.ای،‌ تنها برای بررسی نیروی جاذبه زمین، در مداری بسیار خطرناک در فاصله بسیار کمی با زمین حرکت می‌کرد،‌ آن‌قدر نزدیک که خطر سقوط آن وجود داشت!‌ بر اساس گزارش دیروز پاپ‌ساینس، این ماهواره دو ماه اطلاعات کاملی از زمین را جمع‌آوری کرد و نتیجه،‌ اولین نقشه نیروی جاذبه زمین بود. همان‌طور که در تصویر می‌بینید، مناطق مختلف زمین به میزان بسیار متفاوتی نیروی جاذبه دارند. اما این نقشه به چه دردی می‌خورد؟ خب،‌ استفاده از این نقشه فهم ساختار درونی قسمت‌های متفاوت زمین را ساده‌تر می‌کند. همچنین به اندازه‌گیری عوامل مهم تغییرات آب و هوایی زمین مثل جریان‌های اقیانوسی، حرکت یخ‌ها و تغییرات سطح اقیانوس‌ها کمک می‌کند.