تغذيه رمضان - روزه سلامتي تغذيه و بهداشت در رمضان (تغذيه وبهداشت در رمضان)

[shokofe]

خبرگزاري جمهوري اسلامي

تهران - استاد دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي گفت : به روزه داران توصيه مي شود با توجه به قرار گرفتن ماه مبارك رمضان در فصل تابستان حتما سحري را از برنامه غذايي خود حذف نكنند.

ربابه شيخ‌الاسلام متخصص تغذيه در گفت و گو با خبرنگار اجتماعي ايرنا افزود:با توجه به طولاني بودن زمان روزه داري در تابستان كه حدود ‪۱۴‬تا ‪۱۵‬ ساعت طول مي‌كشد، مصرف غذاي مقوي و نوشيدن مايعات در وعده غذايي سحري مي تواند انرژي مورد نياز براي فعاليت روزانه را تامين و عوارض ناشي از كمبود مواد غذايي و مايعات را در بدن كاهش دهد.

وي توصيه كرد:روزه داران در برنامه سحري از يك برنامه غذايي كامل و مناسب كه حاوي پروتيين كافي، كربوهيدرات و چربي متناسب باشد، استفاده كنند، يعني برنامه غذايي سحر بهتر است شبيه يك وعده غذايي ناهار باشد.

اين متخصص تغذيه ادامه داد: بهتر است در وعده غذايي سحر از خوردن غذاهاي چرب و خشك مانند كوكوسبزي و كوكوسيب زميني ، كتلت، گوشت‌هاي سرخ شده، ماهي سرخ شده، فست فودها، سوسيس و كالباس ، غذاهاي ادويه دار و انواع سس ها پرهيز شود چرا كه اين غذاها باعث عطش زياد، احساس ترش كردن و سوزش معده در طول روز مي‌شوند.

شيخ‌الاسلام تصريح كرد:بهترين غذاها در وعده سحر غذاهاي آب پز و بخارپز، برنج و خورشت‌هاي كم چرب است، همچنين روزه داران لازم است در سحر مايعات مثل آب، چاي كم رنگ و آب ميوه مصرف كنند.

وي با بيان اينكه نخوردن سحري ممكن است اثرات مفيد روزه را از بين ببرد، گفت : زيرا نخوردن سحري باعث تامين نشدن نيازهاي تغذيه‌اي ضروري روزه دار شده و در نتيجه بدن او به سوخت ناقص چربي‌ها متوسل مي‌شود و سوخت ناقص چربي‌ها در بدن تركيبات كتوني را به وجود مي‌آورد كه نتيجه آن بوي بد دهان روزه دار است.

شيخ‌الاسلام افزود: عوارض ديگر مصرف نكردن سحري شامل سردردها ، دردهاي عضلاني، بي‌حالي مفرط ناشي از افت قند خون، كاهش يادگيري ، بي‌حوصلگي و خستگي است، بنابراين حتما به روزه داران توصيه مي‌شود كه براي خوردن سحري بيدار شوند.

وي از روزه داران خواست در افطار پرخوري نكنند زير پرخوري در زمان افطار سيستم عصبي به نام پاراسمپاتيك را تحريك كرده و منجر به بي‌حالي شديد و حتي غش مي‌شود.

به اعتقاد شيخ‌الاسلام ، فاصله بين افطار تا سحر بهترين زمان براي مصرف مايعات مثل آب، چاي، آب ميوه‌هاي طبيعي ، ميوه و تنقلات سالم مثل بادام، پسته و گردو است.

وي گفت : خوردن زولبيا، باميه و ساير شيريني ها، فايده‌اي جز چاقي، اضافه وزن و ابتلا به افزايش بي‌رويه قند و چربي‌هاي خون ندارد و توصيه مي شود از مصرف بي‌رويه اين شيريني‌ها در برنامه افطاري و پس از افطار پرهيز شود.

و در نهايت :
من از نجمه خانم بابت توصيه اي كه كردند تشكر مي كنم .من اين كارو انجام دادم واقعا"عالي بود وبه هر كسي كه دور وبرم بود هم گفتم.دستتون درد نكنه عزيزم

[مهدی]

مصرف بيش از حد چاي در سحر بدن را در معرض كم آبي قرار مي‌دهد/دراز كشيدن بلافاصله بعد از افطار موجب تشديد رفلاكس معده مي‌شود / وعده اصلي غذا بايد در وعده سحر گنجانده شود/ مصرف هندوانه در جلوگيري از تشنگي مؤثر است / مصرف قهوه موجب دفع آب بيشتري از بدن مي شود

آغاز افطاري با آب گرم و خرما و استفاده نكردن از مايعات سرد و همچنين عدم مصرف غذا‌هاي سنگيني مثل برخي آش‌ها و سرخ كردني‌ها همواره مورد توضيه متخصصان علوم تغذيه بوده است.

*مصرف بيش از حد چاي در سحر بدن را در معرض كم آبي قرار مي‌دهد
برليانت بزرگمهر متخصص تغذيه در گفتگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران افزود: روزه داران در روز‌هاي بلند و طولاني ماه رمضان بهتر است غذا‌هاي كم نمك مصرف كنند تا از تشنگي آنها در طول روز جلوگيري شود.

وي گفت: مصرف زياد پروتئين‌هاي حيواني به ويژه در وعده سحري باعث تشنگي فرد مي‌شود.

بزرگهمر تصريح كرد: مصرف زياد چاي در وعده سحري موجب دفع زياد آب از بدن شده و بدن را در معرض كم آبي قرار مي‌دهد.
وي اظهار داشت: خوردن شش تا هفت ليوان آب در فاصله بين افطار تا سحر ضروري است و به افراد توصيه مي‌شود به جاي خوردن بيش از حد چاي، آب مصرف كنند.
وي خاطرنشان كرد: مصرف سالاد، سبزي تازه و ميوه‌هاي با پوست به دليل اينكه حاوي فيبر هستند از يبوست جلوگيري مي‌كند.

* دراز كشيدن بلافاصله بعد از افطار موجب تشديد رفلاكس معده مي شود
ناصر ابراهيمي درياني متخصص گوارش و كبد گفت: افرادي كه ناراحتي‌هاي گوارشي دارند نبايد در زمان افطار آش رشته، حليم و نوشابه گاز دار مصرف كنند. به دليل اينكه اين مواد غذايي موجب تشديد رفلاكس معده مي‌شوند.
وي تصريح كرد: اين افراد بلافاصله بعد از خوردن افطار دار نكشند و از استعمال دخانيات خودداري كنند چون اين امر موجب تشديد رفلاكس معده مي‌شود.

ابراهيمي درياني تصريح كرد: افرادي كه مبتلا به زخم معده هستند نبايد روزه بگيرند اما اگر اين زخم غير فعال باشد در سحر يا افطار با مصرف كپسول‌هاي خاصي مي‌توانند روزه بگيرند.

* وعده اصلي غذا بايد در سحري گنجانده شود
در ادامه دكتر علويان متخصص گوارش و كبد درگفتگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران افزود: افراد روزه دار بايد براي تأمين انرژي مورد نياز خود از مواد پروتئيني در غذاها بيشتر استفاده كنند.

وي با بيان اينكه مصرف غذا‌هاي حاوي كربو هيدارت از جمله برنج و نان براي روزه داران مانعي ندارد و بايد درحد متعادل مصرف شود، تصريح كرد: افراد مبتلا به ناراحتي‌هاي گوارشي در وعده افطار پرخوري نكنند و از مصرف زياد مايعات سرد خودداري كنند.
وي اظهار داشت: اين افراد بايد به صورت تدريجي غذا بخورند و وعده اصلي غذا را در سحر بگنجانند.

* مصرف هندوانه درجلوگيري از تشنگي مؤثر است
در ادامه شهرام آگاه متخصص گوارش و كبد افزود: براي جلوگيري از تشنگي در طول روز بهترين توصيه خوردن سبزي‌هاي تازه و ميوه‌هاي آبدار مثل هندوانه و انگور است.
وي گفت: براي جلوگيري از گرسنگي در طول روز حتماً در وعده سحري غذا خورده شود و مصرف بيشتر پروتئين در وعده سحر مثل تخم مرغ، لبنيات و گوشت به كاهش گرسنگي در طول روز كمك مي‌كند.

آگاه تصريح كرد: خوردن شيريني در سحر كمكي به تأمين انرژي فرد در طول روز نمي كند اما در افطار انرژي زيادي به فرد مي رساند كه البته در اين زمينه شيريني‌هاي طبيعي مثل خرما كه زود‌تر انرژي را افزايش مي‌دهد نسبت به شيريني‌هاي مصنوعي مثل زولبيا و باميه ارحج‌تر هستند .

وي اظهار داشت: روزه داران روزه خود را با مايعات گرم باز كنند چرا كه اين مايعات معده را آماده خوردن شام مي‌كنند.

*مصرف قهوه موجب دفع آب بيشتري از بدن مي شود
در ادامه محمد تقي انوشه متخصص تغذيه افزود: گرسنگي‌هاي طولاني موجب كاهش سوخت و ساز بدن مي‌شود و به همين دليل بايد هر سه وعده افطار، شام و سحر خورده شود.
وي گفت: روزه داران در خوردن افطار زياده روي نكنند و فقط بايد نياز سلول‌هاي عصبي و مغز را با خوردن آش يا سوپ، خرما و نصف ليوان شير برطرف كنند.

انوشه تصريح كرد: بهتر است به فاصله دو ساعت بعد از افطار شام خورده شود و مقداري نان و برنج به همراه پروتئين و ماست باشد.

وي با بيان اينكه افراد بايد درفاصله بين افطار تا شام ميوه مصرف كنند، اظهار داشت: افراد درفاصله بين وعده‌هاي غذايي بايد آب بيشتري مصرف كنند و از خوردن مواد غذايي مثل چاي، قهوه و نوشابه گاز دار به ويژه در وعده سحر اجتناب كنند چون موجب دفع آب بيشتر از بدن مي‌شود.

وي خاطر نشان كرد: از خوردن غذا‌هاي شيرين و مواد قندي در وعده سحري خودداري كنند چون اين مواد قند خون را به سرعت بالا برده و موجب ترشح انسولين مي‌شوند و در نهايت فرد روزه دار در طول روز دچار افت قند مي‌شود.

انوشه افزود: افراد در وعده شام و سحر سالاد و سبزي تازه كه حاوي فيبر هستند مصرف كنند زيرا اين مواد آب را جذب مي‌كنند و از يبوست جلوگيري مي‌كنند. همچنين ورزش را بعد از افطار و در ساعات مناسب انجام دهند.

*صرف افطاري و شام دريك وعده بهتر است
مسعود كيمياگر متخصص تغذيه افزود: بهتر است افطار و شام يك وعده باشند تا هم از پرخوري فرد جلوگيري شود و هم اينكه از خوردن غذا در سحر جلوگيري نشود.

وي گفت: روزه داران افطار را با يك ماده قندي و شيرين مثل خرما و چاي شيرين آغاز كنند چون با اين كار معده آماده خوردن غذا مي‌شود. كيمياگر با بيان اينكه افراد روزه دار افطار را با زولبيا و باميه و غذا‌هاي چرب آغاز نكنند، تصريح كرد: سحري بايد ويژگي نهار و يا صبحانه كامل را داشته باشد و نبايد غذاهاي وعده سحري شور و چرب باشند.

وي اظهار داشت: مصرف زياد ماكاروني و برنج در طول روز موجب تشنگي مي‌شود چون سلولهاي مجاور معده آب را جذب مي‌كند.*مصرف كله پاچه موجب تشنگي در طول روز مي‌شود
احمد رضا درستي متخصص تغذيه افزود: اگر روزه داري دربرخي افراد منجر به كاهش دريافت سبزيجات و لبنيات شود و اگر منتهي به اضافه دريافت شيريني‌ها از جمله زولبيا و باميه شود تاثير نامطلوبي بر وضع تغذيه فرد خواهد داشت.

وي گفت: از آنجا كه مدت زمان بين افطار و سحري كم است به داشتن دو وعده غذايي اصلي درقالب افطار و سحري و ميان وعده تا زمان قبل از خواب در قالب ميوه‌ها و نوشيدني‌ها توصيه مي‌شود.

وي اظهار داشت: آهسته غذا خوردن و جويدن كافي غذا و دست كشيدن از صرف غذا هنگامي كه سيري به حداكثر نرسيده از توصيه‌هاي علم تغذيه است.

درستي خاطر نشان كرد: مصرف غذاهايي از قبيل كله پاچه و سيراب و شيردان، با واردكردن مقداري چربي و اسيد نوكليئك به بدن منجر به مشكلات گوارشي و سلامتي و همچنين تشنگي شديد درطول روز مي‌شوند. همچنين نوشيدن نوشابه‌هاي گازدار نيز به سو تغذيه، افزايش احتمال چاقي، و افزايش بيماري‌هاي گوارشي منجر مي‌شود.

وي افزود: كم خوري منجر به سوء تغذيه سرگيجه، سردرد اختلالات عصبي، لاغري مفرط و افت قند خون مي‌شود و پرخوري و همچنين ريزه خواري‌ها همگي به سلامت فرد لطمه مي‌زنند.
وي بيان داشت: عدم نوشيدن مايعات كافي، نوشيدن چاي و قهوه و كاكائوي فراوان و غليظ ، عدم مصرف و يا مصرف ناكافي ميوه‌ها و سبزيجات همگي ممكن است به يبوست كمك كنند. دراين حالت علاوه بر مصرف ميوه‌ها و سبزيجات و مايعات كافي، مصرف خيسانده آلوبخارا، انجير خشك و توت خشك براي جلوگيري از يبوست توصيه مي‌شود.


منبع: باشگاه خبرنگاران جوان